{"id":96,"date":"2019-11-01T00:23:19","date_gmt":"2019-10-31T23:23:19","guid":{"rendered":"http:\/\/fsk.archidiecezja.wroc.pl\/?page_id=96"},"modified":"2021-12-02T13:02:52","modified_gmt":"2021-12-02T12:02:52","slug":"regula-zycia","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/formacja.archidiecezja.wroc.pl\/?page_id=96","title":{"rendered":"REGU\u0141A \u017bYCIA"},"content":{"rendered":"\r\n\r\n\r\n<p>&#8222;Regu\u0142a \u017cycia&#8221; to opis drogi formacji sta\u0142ej prezbitera. To obraz jego to\u017csamo\u015bci: wyboru Jezusowego i wyboru Jezusa, to Jezus wybra\u0142 jego, on za\u015b wybra\u0142 Jezusa. To obraz jego charyzmatu: mi\u0142o\u015bci do S\u0142owa, Sakramentu i Ludu. To tak\u017ce konkretne elementy codziennego rytmu \u017cycia.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p>Ostateczny tekst jest owocem wielomiesi\u0119cznej pracy biskup\u00f3w i prezbiter\u00f3w naszej diecezji. Ka\u017cdy z ksi\u0119\u017cy drog\u0105 mailow\u0105 i podczas rejonowych konferencji pastoralnych zosta\u0142 zaproszony do wsp\u00f3\u0142tworzenia &#8222;Regu\u0142y&#8221; . Nad tekstem pracowali dekanalni ojcowie duchowni podczas dorocznych rekolekcji, Rada ds. formacji sta\u0142ej oraz indywidualni kap\u0142ani.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p>&#8222;Regu\u0142a \u017cycia&#8221; mia\u0142a by\u0107 przekazana ksi\u0119\u017com podczas Mszy Krzy\u017cma w Wielki Czwartek r. 2020. Musia\u0142a by\u0107 jednak przes\u0142ana poczt\u0105 do ksi\u0119\u017cy dziekan\u00f3w oraz r\u00f3\u017cnych diecezjalnych instytucji. Je\u015bli kt\u00f3ry\u015b z ksi\u0119\u017cy jej nie otrzyma\u0142, prosz\u0119 o informacj\u0119 na adres: formacja.stala@archidiecezja.wroc.pl.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong><em>REGU\u0141A \u017bYCIA <\/em><\/strong><strong>PREZBITER\u00d3W ARCHIDIECEZJI WROC\u0141AWSKIEJ\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>przygotowana przez Zesp\u00f3\u0142 ds. Formacji Sta\u0142ej Kap\u0142an\u00f3w Archidiecezji Wroc\u0142awskiej\u00a0(Wroc\u0142aw 2020)<br \/><\/strong>IMPRIMATUR Za zgod\u0105 Kurii Metropolitalnej Wroc\u0142awskiej L.dz. 221\/2020 \u2013 Wroc\u0142aw, 11 marca 2020 r.\u00a0 (<em>ks. Adam \u0141u\u017aniak <\/em>Wikariusz Generalny)<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>SPIS TRE\u015aCI<\/strong>:<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p class=\"has-text-align-center\">Wst\u0119p<br \/>Potrzeba sta\u0142ej formacji prezbiter\u00f3w <br \/>Ci\u0105g\u0142a nadzieja <br \/>Uczniowie do ko\u0144ca <br \/>Zdoby\u0107 \u015bwiat kosztem w\u0142asnej duszy?<br \/>Wierno\u015b\u0107 \u2013 aby nie wyszydzono naszej pos\u0142ugi <br \/>To\u017csamo\u015b\u0107 i charyzmat prezbitera <br \/>Wyb\u00f3r Jezusowy i wyb\u00f3r Jezusa <br \/>Sakrament \u015bwi\u0119ce\u0144 jako \u017ar\u00f3d\u0142o <br \/><em>In persona Christi <\/em><br \/>S\u0142uga i starszy <br \/>Charyzmat: S\u0142owo, Sakrament, Lud <br \/>Przestrzenie formacji sta\u0142ej<br \/>Dojrza\u0142y m\u0119\u017cczyzna<br \/>Mi\u0142o\u015bnik modlitwy <br \/>M\u0105dry teolog <br \/>Ofiarny pasterz <br \/>Etapy formacji sta\u0142ej<br \/>Odpowiedzialni za formacj\u0119 <br \/>Pierwszy odpowiedzialny \u2013 sam prezbiter <br \/>Odpowiedzialno\u015b\u0107 wsp\u00f3lnotowa <br \/>Zaplanowana droga <br \/>Czas formacji sta\u0142ej<br \/>Rytm codzienny <br \/>Rytm tygodniowy <br \/>Rytm miesi\u0119czny <br \/>Rytm roczny<br \/>Tre\u015b\u0107 formacji sta\u0142ej<br \/>S\u0142owo Bo\u017ce s\u0142uchane i przepowiadane <br \/>Sakrament Eucharystii przyjmowany i dawany <br \/>Sakrament pokuty i pojednania przyjmowany i dawany<br \/>Liturgia godzin <br \/>Cisza<br \/>Lektura duchowa i studium teologii<br \/>Synowie Maryi <br \/>Mi\u0142o\u015b\u0107 pasterska i duch s\u0142u\u017cby <br \/>Rekolekcje, dni skupienia, sesje formacyjne<br \/>Duch komunii .<br \/>Czysto\u015b\u0107 i celibat <br \/>Ub\u00f3stwo<br \/>Pos\u0142usze\u0144stwo <br \/>Wolny czas, odpoczynek, harmonia i higiena \u017cycia <br \/>Modlitwa kap\u0142an\u00f3w (\u015bw. Pawe\u0142 VI) <br \/>Aneks <br \/>Niekt\u00f3re spotkania w ramach formacji ci\u0105g\u0142ej <br \/><br \/><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>WYKAZ SKR\u00d3T\u00d3W\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p>ANUD \u2013 <em>Aby\u015bmy nie ustali w drodze. List biskup\u00f3w polskich do prezbiter\u00f3w w Polsce o sta\u0142ej formacji kap\u0142a\u0144skiej<\/em>, 2006 <br \/>CV \u2013 Franciszek, posynodalna adhortacja apostolska <em>Christus vivit<\/em>, 2019 DP\u017bP \u2013 Kongregacja ds. Duchowie\u0144stwa, <em>Dyrektorium o pos\u0142udze i \u017cyciu prezbiter\u00f3w<\/em>, 2013<sup>2 <\/sup><br \/>D\u017b \u2013 Amedeo Cencini FdCC<em>, Drzewo \u017cycia. Ku modelowi formacji pocz\u0105tkowej i permanent- nej<\/em>, Krak\u00f3w 2006 <br \/>EG \u2013 Franciszek, adhortacja apostolska <em>Evangelii\u00a0gaudium<\/em>, 2014 <br \/>FR \u2013 Jan Pawe\u0142 II, encyklika <em>Fides et ratio<\/em>, 1998 <br \/>KGS \u2013 Kongregacja ds. Duchowie\u0144stwa, <em>Kap\u0142an. G\u0142osiciel S\u0142owa, szafarz Sakrament\u00f3w i przewodnik wsp\u00f3lnoty<\/em>, 1999 <br \/>KPK \u2013 Kodeks Prawa Kanonicznego, 1983 <br \/>KPP \u2013 Kongregacja ds. Duchowie\u0144stwa, Instrukcja <em>Kap\u0142an, pasterz i przewodnik wsp\u00f3lnoty parafialnej<\/em>, 2002 <br \/>MN \u2013 Pius XII, adhortacja apostolska <em>Menti nostrae<\/em>, 1950 <br \/>OWLG \u2013 Og\u00f3lne wprowadzenie do Liturgii Godzin,\u00a02005 <br \/>O\u017b \u2013 Amedeo Cencini FdCC, <em>Oddech \u017cycia. \u0141aska formacji permanentnej<\/em>, <br \/>Krak\u00f3w 2003\u00a0<br \/>PDD \u2013 Benedykt XVI, <em>Przem\u00f3wienie do duchowie\u0144stwa w Archikatedrze Warszawskiej<\/em>, 25 maja 2006 <br \/>PDV \u2013 Jan Pawe\u0142 II, posynodalna adhortacja apostolska <em>Pastores dabo vobis<\/em>, 1992 <br \/>PO \u2013 Sob\u00f3r Watyka\u0144ski II, Dekret o pos\u0142udze i \u017cyciu kap\u0142an\u00f3w <em>Presbyterorum ordinis<\/em>, 1965 <br \/>RFIS \u2013 Kongregacja ds. Duchowie\u0144stwa, <em>Dar powo\u0142ania do kap\u0142a\u0144stwa. Ratio fundamentalis institutionis sacerdotalis<\/em>, 2016 <br \/>RISP \u2013 Komisja Episkopatu Polski, <em>Droga formacji prezbiter\u00f3w w Polsce<\/em>. <em>Ratio institutionis sacerdotalis pro Polonia<\/em>, 2019 <br \/>RM \u2013 Jan Pawe\u0142 II, encyklika <em>Redemptoris missio<\/em>,\u00a01990<br \/>SA \u2013 <em>Synod Archidiecezji Wroc\u0142awskiej 1985\u2013\u00a0199<\/em>1<br \/>SC \u2013 Benedykt XVI, posynodalna adhortacja\u00a0apostolska <em>Sacramentum caritatis<\/em>, 2007<br \/>VC \u2013 Jan Pawe\u0142 II, posynodalna adhortacja apostolska <em>Vita consecrata<\/em>, 1996\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Drodzy wsp\u00f3\u0142bracia w kap\u0142a\u0144stwie,\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p>\u201ePrzypominam ci, aby\u015b rozpali\u0142 na nowo charyzmat Bo\u017cy, kt\u00f3ry jest w tobie\u201d (2 Tm 1, 6). \u015awi\u0119ty Jan Pawe\u0142 II tymi s\u0142owami Aposto\u0142a Paw\u0142a nawi\u0105zuje do potrzeby formacji sta\u0142ej w kap\u0142a\u0144skim \u017cyciu. Nasze do\u015bwiadczenie potwierdza potrzeb\u0119 nieustannego pog\u0142\u0119biania i umacniania powo\u0142ania i \u0142aski sakramentu \u015bwi\u0119ce\u0144, kt\u00f3re otrzymali\u015bmy.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p>Dzi\u0119kuj\u0119 Radzie ds. Formacji Sta\u0142ej Duchowie\u0144stwa Archidiecezji Wroc\u0142awskiej pod przewodnictwem ks. dr. Macieja Ma\u0142ygi i ca\u0142emu zespo\u0142owi kap\u0142an\u00f3w za przygotowanie <em>Regu\u0142y \u017cycia<\/em>. Ufam, \u017ce dokument, kt\u00f3ry w dniu ustanowienia sakrament\u00f3w Eucharystii i Kap\u0142a\u0144stwa \u2013\u00a0<br \/>w Wielki Czwartek \u2013 przekazuj\u0119 w Wasze r\u0119ce, b\u0119dzie pomoc\u0105 w prze\u017cywaniu kap\u0142a\u0144skiej codzienno\u015bci i przyczyni si\u0119 do pog\u0142\u0119bienia wi\u0119zi z Chrystusem.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><em>\u2020 J\u00f3zef Kupny <\/em>Arcybiskup Metropolita Wroc\u0142awski\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>POTRZEBA STA\u0141EJ FORMACJI PREZBITER\u00d3W\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Ci\u0105g\u0142a nadzieja\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p class=\"has-text-align-left\"><strong>1. <\/strong>Droga trwa. Ci\u0105gle mo\u017cesz by\u0107 coraz bli\u017cej Jezusa i coraz bardziej dla Jego Cia\u0142a, Ko\u015bcio\u0142a. Stale mo\u017cesz nawraca\u0107 swoje serce, by sta\u0142o si\u0119 na wz\u00f3r Serca Jezusowego. On wci\u0105\u017c wo\u0142a ciebie, a ze \u015bwiata w twoj\u0105 stron\u0119 nieustannie \u201ewznosi si\u0119 niema pro\u015bba tak wielu braci i si\u00f3str o \u015bwiat\u0142o prawdy i ciep\u0142o mi\u0142o\u015bci\u201d (\u015bw. Pawe\u0142 VI, <em>Modlitwa o powo\u0142ania<\/em>). Dla ka\u017cdego prezbitera aktualne pozostaje we- zwanie Paw\u0142a: \u201ePrzypominam ci, aby\u015b rozpali\u0142 na nowo charyzmat Bo\u017cy, kt\u00f3ry jest w tobie\u201d (2 Tm 1, 6). Bez wzgl\u0119du na to, jak wiele lat min\u0119\u0142o od \u015bwi\u0119ce\u0144, nieusuwalne znami\u0119 tego sakramentu wymaga o\u017cywczej troski. Tym w\u0142a\u015bnie jest formacja sta\u0142a \u2013 to ci\u0105g\u0142y proces odnowy i pog\u0142\u0119biania swej to\u017csamo\u015bci, kt\u00f3r\u0105 stanowi wyb\u00f3r Jezusowy i wyb\u00f3r Jezusa. On bowiem wybra\u0142 prezbitera, prezbiter za\u015b odpowiedzia\u0142 Jemu \u201eChc\u0119\u201d.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p class=\"has-normal-font-size\">2. Ko\u015bci\u00f3\u0142 widzi sta\u0142\u0105 formacj\u0119 prezbiter\u00f3wr\u00f3w jako jedno ze swych najwa\u017cniejszych za da\u0144, je\u015bli bowiem zagubi\u0105 si\u0119 pasterze, to owce rozprosz\u0105 si\u0119 same (por. Mt 26, 31; Za 13, 7). Ka\u017cdy prezbiter winien uczyni\u0107 z formacji sta\u0142ej swoj\u0105 osobist\u0105 drog\u0119. Tylko w\u00f3wczas b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 on zachowa\u0107 \u017cyw\u0105 wierno\u015b\u0107 wobec wypo- wiedzianego w dniu \u015bwi\u0119ce\u0144 \u201eChc\u0119\u201d, nie straci rado\u015bci swego bycia i gorliwo\u015bci swej pos\u0142ugi. Wraz z zako\u0144czeniem seminaryjnej formacji pocz\u0105tkowej, przygotowuj\u0105cej do przyj\u0119cia \u015bwi\u0119ce\u0144 i rozpocz\u0119cia pos\u0142ugi na parafii, zaczyna si\u0119 etap o wiele d\u0142u\u017cszy i bardziej wymagaj\u0105cy; pi\u0119kniejszy od tego, kt\u00f3ry wyobra\u017ca\u0142 sobie kleryk, ale i o wiele trudniejszy. \u017bycie prezbitera jest bowiem z jednej strony do\u015bwiadczeniem Bo\u017cej mocy: to rado\u015b\u0107 pos\u0142ugi, nabieranie m\u0105dro\u015bci, owocna praca duszpasterska, blisko\u015b\u0107 i wdzi\u0119czno\u015b\u0107 wielu os\u00f3b. Z drugiej strony jest tak\u017ce do\u015bwiadczeniem ludzkiej s\u0142abo\u015bci: to trudno\u015b\u0107 pos\u0142ugi, aktywizm, przemiana w funkcjonariusza religijnego, pokusa w\u0142adzy i bogactwa, samotno\u015b\u0107, duchowe i fizyczne cierpienia (RFIS 84). Do tego dochodzi przygniecenie \u201ebalastem struktur nie zawsze po- trzebnych, a powoduj\u0105cych w ko\u0144cu jego prze- pracowanie, z nast\u0119pstwami [&#8230;] zgubnymi dla samej pos\u0142ugi\u201d (KPP, 29). Dlatego powo\u0142anie\u00a0kap\u0142a\u0144skie zawsze wymaga troski i dalszego kszta\u0142towania. Zaniechanie formacji sta\u0142ej nie oznacza, \u017ce prezbiter osi\u0105gn\u0105\u0142 odpowiedni poziom \u017cycia kap\u0142a\u0144skiego, kt\u00f3ry dalej sam si\u0119 utrzyma. Zaniechanie formacji oznacza raczej pocz\u0105tek deformacji (O\u017b 25).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>3. <\/strong>Ko\u015bci\u00f3\u0142 lokalny Archidiecezji Wroc\u0142awskiej pod przewodnictwem swego biskupa pragnie zdecydowanie i\u015b\u0107 drog\u0105 formacji ci\u0105g\u0142ej. Ka\u017cdy prezbiter winien j\u0105 rozumie\u0107 jako naturaln\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 swej to\u017csamo\u015bci.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>4. <\/strong>Formacja ci\u0105g\u0142a ma sens w\u00f3wczas, gdy staje si\u0119 wewn\u0119trznym, jednoznacznie zobowi\u0105zuj\u0105cym pragnieniem prezbitera, realizowanym w rytmie codzienno\u015bci. Nie jest ona kolejnym zewn\u0119trznym obowi\u0105zkiem, spe\u0142nianym w dora\u017anych akcjach, jak doroczne rekolekcje czy nadzwyczajne spotkania (O\u017b 29\u201330). Formacja nie ogranicza si\u0119 do specjalnego czasu i miejsca, wygospodarowanych z codzienno\u015bci. Jej czasem i miejscem jest \u201etu i teraz\u201d prezbitera, jego konkretna pos\u0142uga. Narz\u0119dziem formacji jest codzienno\u015b\u0107. S\u0142ycha\u0107 to w radzie pewnego Ojca Pustyni, kt\u00f3ry szukaj\u0105cemu pouczenia bratu powiedzia\u0142: \u201eId\u017a, usi\u0105d\u017a w swej celi. Cela ci\u0119 wszystkiego nauczy\u201d (<em>Gerontikon <\/em>500).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Uczniowie do ko\u0144ca\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>5. <\/strong>Formacja sta\u0142a jest z jednej strony kontynuacj\u0105 etapu \u201ekszta\u0142towania osobowo\u015bci kap\u0142a\u0144skiej, rozpocz\u0119tego i prowadzonego w seminarium [&#8230;] w ramach formacji przy- gotowuj\u0105cej do przyj\u0119cia \u015bwi\u0119ce\u0144\u201d (PDV 71). Istotna jest wi\u0119c okre\u015blona ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 i jednorodno\u015b\u0107 mi\u0119dzy \u017cyciem przed \u015bwi\u0119ceniami i po nich. Z drugiej strony \u017cycie prezbitera jest inne ni\u017c \u017cycie seminarzysty, dlatego \u201eformacja sta\u0142a nie jest powt\u00f3rzeniem formacji seminaryjnej, zwyk\u0142ym jej przypomnieniem czy te\u017c poszerzeniem o nowe wskazania praktyczne. Przynosi nowe tre\u015bci, a przede wszystkim prowadzona jest nowymi metodami\u201d (PDV 71).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>6. <\/strong>Jak powo\u0142anie jest jedno, tak jedna jest formacja, cho\u0107 ma r\u00f3\u017cne etapy \u2013 pocz\u0105tkowy w seminarium i sta\u0142y po przyj\u0119ciu sakramentu \u015bwi\u0119ce\u0144. Dlatego Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u201ecoraz wyra\u017aniej integruje [&#8230;] wychowanie seminaryjne z formacj\u0105 permanentn\u0105, k\u0142ad\u0105c nacisk na jedno\u015b\u0107 i ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 powo\u0142ania kap\u0142a\u0144skiego\u201d (ANUD 17). Seminarium nie jest przestrzeni\u0105 formacji ostatecznej i nie przygotowuje powo\u0142anego do wszystkich wydarze\u0144 kap\u0142a\u0144skiego \u017cycia. Formacja pocz\u0105tkowa przygotowuje do godnego przyj\u0119cia \u015bwi\u0119ce\u0144 i podj\u0119cia pos\u0142ugi, wprowadza powo\u0142anego na drog\u0119 ucznia. Jed- nak dalsza droga wymaga w\u0142a\u015bciwej sobie troski (O\u017b 31\u201338).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Zdoby\u0107 \u015bwiat kosztem w\u0142asnej duszy?\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>7. <\/strong>Tym, co nieraz utrudnia prezbiterowi drog\u0119 formacji sta\u0142ej, jest \u201ewielo\u015b\u0107 zada\u0144 i funkcji, z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 \u017cycia ludzkiego w og\u00f3le, a zw\u0142aszcza \u017cycia spo\u0142eczno\u015bci chrze\u015bcija\u0144skich, nadmierna aktywno\u015b\u0107 i nawa\u0142 zaj\u0119\u0107\u201d. Odbiera to kap\u0142anom czas i energi\u0119, zaciemnia pi\u0119kno powo\u0142ania i prowadzi do kryzys\u00f3w to\u017csamo\u015bci (PDV 71, SA 153). W mnogo\u015bci codziennych obowi\u0105zk\u00f3w ksi\u0105dz nara\u017cony jest na pokus\u0119 nieustannego przesuwania sprawy formacji na coraz dalszy plan i obr\u00f3cenia jej w pozornie dobrze znan\u0105, lecz odleg\u0142\u0105 od \u017cycia teori\u0119 (SA 153\u2013159).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>8. <\/strong>Konsekwencje zaniechania formacji sta\u0142ej s\u0105 fatalne zar\u00f3wno dla prezbitera, jak i dla prowadzonej przez niego wsp\u00f3lnoty. Grozi to losem kr\u00f3la Saula, kt\u00f3ry mno\u017cy zewn\u0119trzne ofiary, sercem oddalaj\u0105c si\u0119 od Pana (1 Sm 15, 22-23), b\u0105d\u017a losem innego namaszczonego, kr\u00f3la Salomona, budowniczego jerozolimskiej \u015bwi\u0105tyni, kt\u00f3ry swe serce odda\u0142 \u017c\u0105dzom i bo\u017ckom (1 Krl 11, 1-8). Owszem, prezbiter winien odpowiedzialnie podj\u0105\u0107 konieczne zadania budowy ko\u015bcio\u0142a, remontu plebanii, organizacji duszpasterskich wydarze\u0144 i znalezienia funduszy na te cele, jednak w tej nieraz mozolnej codzienno\u015bci nie mo\u017ce on zaniedbywa\u0107 pierwsze\u0144stwa modlitwy: \u201e\u017cycie wewn\u0119trzne jest najwa\u017cniejszym przedsi\u0119wzi\u0119ciem pastoral- nym. Wszelkie duszpasterskie plany, zamierzenia misyjne, wszelkie wysi\u0142ki ewangelizacyjne, nieoparte na pierwsze\u0144stwie duchowo\u015bci i kultu Bo\u017cego, by\u0142yby skazane na pora\u017ck\u0119\u201d (KPP 11).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>9. <\/strong>Pierwsze\u0144stwo \u017cycia wiar\u0105 jest zaproszeniem od samego Jezusa, kt\u00f3ry powo\u0142a\u0142 swych uczni\u00f3w najpierw do tego, by z Nim byli (por. Mk 3, 14). Codzienny rytm \u017cycia prezbitera winien by\u0107 zatem naznaczony \u201eoddychaniem w klimacie blisko\u015bci Pana Jezusa, przyja\u017ani i osobistego spotkania, \u00abwsp\u00f3\u0142udzia\u0142u\u00bb w pos\u0142annictwie s\u0142ugi, mi\u0142o\u015bci i oddania Jego Osobie w \u00abosobie\u00bb Ko\u015bcio\u0142a jako Cia\u0142a i Oblubienicy Chrystusa\u201d (KPP 13, SA 153\u2013159, PDV 72).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>10. <\/strong>Wym\u00f3g Jezusa jest r\u00f3wnocze\u015bnie wymogiem, pragnieniem i prawem Ludu Bo\u017cego. Wielu wiernych pragn\u0119\u0142oby, aby przewodnik\u00a0ich wsp\u00f3lnoty wi\u0119cej si\u0142 przeznaczy\u0142 na osobist\u0105 modlitw\u0119 ni\u017c na widoczne z zewn\u0105trz dzia\u0142ania: \u201eWierni oczekuj\u0105 od kap\u0142an\u00f3w tylko jednego, aby byli specjalistami od spotkania cz\u0142owieka z Bogiem. Nie wymaga si\u0119 od ksi\u0119dza, by by\u0142 ekspertem w sprawach ekonomii, budownictwa czy polityki. Oczekuje si\u0119 od niego, by by\u0142 eks- pertem w dziedzinie \u017cycia duchowego\u201d (PDD). Jakie owoce przyniesie pos\u0142uga prezbitera, je\u015bli zabraknie mu osobistego pod\u0105\u017cania drog\u0105 wiary (RISP 349)?\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>11. <\/strong>G\u0142\u0119boka relacja z Jezusem jest osobistym wymogiem serca ka\u017cdego prezbitera. C\u00f3\u017c to za korzy\u015b\u0107, je\u015bli ksi\u0105dz uratuje wiele innych dusz, a straci przy tym swoj\u0105 (por. Mt 16, 26)? Ka\u017cdemu ksi\u0119dzu potrzebna jest nieustanna rewizja swego \u017cycia, czyniona i w wieczornym rachunku sumienia, i podczas dorocznych rekolekcji. Ta rewizja opiera si\u0119 na pytaniu, czy Jezus jest nadal skarbem jego serca, czy jest per\u0142\u0105, za kt\u00f3r\u0105 oddaje wszystko, nie w deklaracjach, lecz w codziennych wyborach. Niezb\u0119dne jest zatem \u201eograniczenie ilo\u015bci funkcji i zada\u0144, dzia\u0142a\u0144 pragmatycznych i dora\u017anych oraz r\u00f3\u017cnej obrz\u0119dowo\u015bci na rzecz \u017cycia w zdrowych rela- cjach, w rytmie sta\u0142ej formacji i w osobowym apostolstwie. Styl i jako\u015b\u0107 \u017cycia alumn\u00f3w, os\u00f3b\u00a0duchownych i konsekrowanych jest wa\u017cniejszy od ich dzie\u0142 i dzia\u0142a\u0144. Troska o dojrza\u0142e \u017cycie i relacje, prze\u017cywane w zgodzie z \u0142ask\u0105 Ewangelii, nie mo\u017ce ust\u0105pi\u0107 miejsca innym troskom\u201d (RISP 18).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Wierno\u015b\u0107 \u2013 aby nie wyszydzono naszej pos\u0142ugi\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>12. <\/strong>Jasno brzmi\u0105 s\u0142owa Ko\u015bcio\u0142a, kt\u00f3ry wzywa prezbiter\u00f3w do wierno\u015bci, aby ich pos\u0142uga nie zosta\u0142a wyszydzona przez \u015bwiat: \u201ekap\u0142an musi pozosta\u0107 wierny wbrew wszelkim trudno\u015bciom, jakie napotyka, tak\u017ce w najbardziej niedogodnych warunkach i mimo zrozumia\u0142ego zm\u0119czenia, po\u015bwi\u0119caj\u0105c temu wszystkie si\u0142y a\u017c do ko\u0144ca \u017cycia. \u015awiadectwo \u015bw. Paw\u0142a winno tu by\u0107 przyk\u0142adem i zach\u0119t\u0105 dla ka\u017cde- go kap\u0142ana: \u00abnie daj\u0105c nikomu sposobno\u015bci do zgorszenia, aby nie wyszydzono naszej pos\u0142ugi, okazujemy si\u0119 s\u0142ugami Boga przez wszystko: przez wielk\u0105 cierpliwo\u015b\u0107, w\u015br\u00f3d utrapie\u0144, przeciwno\u015bci i ucisk\u00f3w, w ch\u0142ostach, wi\u0119zieniach, podczas rozruch\u00f3w, w trudach, nocnych czu- waniach i w postach, przez czysto\u015b\u0107 i umiej\u0119tno\u015b\u0107, przez wielkoduszno\u015b\u0107 i \u0142agodno\u015b\u0107, przez (objawy) Ducha \u015awi\u0119tego i mi\u0142o\u015b\u0107 nieob\u0142udn\u0105, przez g\u0142oszenie prawdy i moc Bo\u017c\u0105, przez or\u0119\u017c sprawiedliwo\u015bci zaczepny i obronny, w\u015br\u00f3d czci i poha\u0144bienia, przez dobr\u0105 s\u0142aw\u0119 i znies\u0142awienie\u00bb (2 Kor 6, 3-10)\u201d (PDV 75).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>13. <\/strong>Powo\u0142anie prezbitera staje si\u0119 coraz mniej zrozumia\u0142e dla \u015bwiata. Ksi\u0105dz nieraz jawi si\u0119 jako kto\u015b obcy, relikt minionych epok, kandydat na negatywnego bohatera dla produkt\u00f3w popkultury. Powody tego s\u0105 r\u00f3\u017cne: zamkni\u0119ta na Boga koncepcja \u015bwiata i cz\u0142owieka, post\u0119puj\u0105cy ateizm, czysto \u015bwiatowa wizja \u017cycia, karmione materializmem z\u0142udzenie samowystarczalno\u015bci, banalne prze\u017cywanie siebie, zagu-bienie w wirtualnych przestrzeniach, wypaczenie sumienia czy pojmowanie wszystkiego jako r\u00f3wnowarto\u015bciowe opcje (RISP 7, EG 61\u201364). R\u00f3wnocze\u015bnie to sami prezbiterzy nierzadko zbrukali oblicze kap\u0142a\u0144stwa (Benedykt XVI, 25 marca 2005).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>14. <\/strong>Nawet w najwi\u0119kszych zewn\u0119trznych trudno\u015bciach decyduje to, co dzieje si\u0119 wewn\u0105trz, w sercu prezbitera (por. Mk 7, 15). Trudna sytuacja zewn\u0119trzna kap\u0142ana nie prze- kre\u015bla jego to\u017csamo\u015bci. Staje si\u0119 wezwaniem do zawierzenia wobec Tego, kt\u00f3ry powo\u0142uje, do aktualizacji swego \u201eTak\u201d, do wyrazistego\u00a0i przejrzystego \u015bwiadectwa. Prowokuje do od- nalezienia swej to\u017csamo\u015bci nie w uznaniu \u015bwiata i przywilejach ziemskiej w\u0142adzy, lecz w Tajemnicy Boga. Jeszcze raz dochodzi tu do g\u0142osu potrzeba osobistego podj\u0119cia drogi formacji sta\u0142ej, kt\u00f3ra \u201epozwala kap\u0142anowi z ca\u0142\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105 strzec tajemnicy, kt\u00f3ra zosta\u0142a mu powierzona dla do- bra Ko\u015bcio\u0142a i ludzko\u015bci\u201d (PDV 72).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>TO\u017bSAMO\u015a\u0106 I CHARYZMAT PREZBITERA\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Wyb\u00f3r Jezusowy i wyb\u00f3r Jezusa\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>15. <\/strong>\u201eKim jestem? Kim jestem wtedy, gdy zostaj\u0119 ogo\u0142ocony ze wszystkiego i oddzielony od wszystkich?\u201d Takie pytanie o sw\u0105 najg\u0142\u0119bsz\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 winien zada\u0107 sobie ka\u017cdy prezbiter. Do odpowiedzi mo\u017ce on dorosn\u0105\u0107 jedynie osobi\u015bcie, w \u201e\u017carze do\u015bwiadcze\u0144\u201d (1 P 4, 12), ale i w otwarciu na prowadzenie przez innych. Odpowiedzi\u0105 jest to\u017csamo\u015b\u0107 tworzona przez wyb\u00f3r Jezusowy i wyb\u00f3r Jezusa. Wyb\u00f3r Jezuso- wy to wyb\u00f3r dokonany przez Pana, powo\u0142anie, w kt\u00f3rym Jezus wybiera swego \u201eprzyjaciela\u201d (por. J 15, 15). W obliczu tej wielkiej tajemnicy \u201ejak \u015bw. Piotr mo\u017cemy wo\u0142a\u0107 \u00abWyjd\u017a ode mnie, Panie, bo jestem cz\u0142owiek grzeszny\u00bb (\u0141k 5, 8), bo z trudem przychodzi nam uwierzy\u0107, \u017ce to w\u0142a\u015bnie nas Chrystus powo\u0142a\u0142. Czy nie m\u00f3g\u0142 On wybra\u0107 kogo\u015b innego, bardziej zdolnego, bardziej \u015bwi\u0119tego? A w\u0142a\u015bnie na ka\u017cdego z nas pad\u0142o pe\u0142ne mi\u0142o\u015bci spojrzenie Jezusa i temu Jego spojrzeniu trzeba zaufa\u0107\u201d (PDD). Wyb\u00f3r\u00a0Jezusa to wyb\u00f3r dokonywany przez cz\u0142owieka w jego odpowiedzi na powo\u0142anie: \u201eChc\u0119\u201d.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>16. <\/strong>To\u017csamo\u015b\u0107 prezbitera jest zatem jasna i \u017cywa, tak\u017ce w nowoczesnym, p\u0142ynnym \u015bwiecie rozwini\u0119tej techniki i ci\u0105g\u0142ych zmian. Bycie i pos\u0142uga prezbitera tylko pozornie dokonuje si\u0119 na marginesie \u015bwiata. Jest centralna i aktualna, bo ci\u0105gle \u201eaktualny\u201d pozostaje B\u00f3g i Jego wezwanie, Jego przymierze z lud\u017ami; ci\u0105gle niespokojne pozostaje r\u00f3wnie\u017c serce cz\u0142owieka. W \u015bwiecie zapomnienia Boga prezbiter staje si\u0119 stra\u017cnikiem Pami\u0105tki, \u017cywej Obecno\u015bci Ukrzy\u017cowanego i Zmartwychwsta\u0142ego.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>17. <\/strong>Brak tej to\u017csamo\u015bci to budowanie kap\u0142a\u0144stwa na piasku (por. Mt 7, 26-27) i po- stawienie siebie w sytuacji ci\u0105g\u0142ego kryzysu. Jedynie ta to\u017csamo\u015b\u0107 b\u0119dzie dla prezbitera si\u0142\u0105 zdoln\u0105 ponie\u015b\u0107 go przez \u017cycie. \u0179r\u00f3d\u0142em to\u017csamo\u015bci nie mo\u017ce by\u0107 widzialny sukces \u2013 bo zwykle prezbiter go nie do\u015bwiadcza, a wzrost i owoce nale\u017c\u0105 do Boga (1 Kor 3, 6-7). Podstaw\u0105 to\u017csamo\u015bci nie mo\u017ce by\u0107 spo\u0142eczne uznanie &#8211; bo w oczach \u015bwiata uczniowie Jezusa uchodz\u0105 za g\u0142upich, s\u0142abych i wzgardzonych (1 Kor 1, 27-28). To\u017csamo\u015bci\u0105 nie jest czysto psychologiczna droga samorozwoju \u2013 bo \u201eten, 20kto kocha swoje \u017cycie, traci je, a kto nienawidzi swego \u017cycia na tym \u015bwiecie, zachowa je na \u017cycie wieczne\u201d (J 12, 25). To\u017csamo\u015bci\u0105 prezbitera nie jest \u201ebycie sob\u0105\u201d \u2013 bo pierwszym wezwaniem Jezusa jest nie \u201esamoakceptacja\u201d, lecz nawr\u00f3cenie (Mk 1, 15). Dlatego ka\u017cdy ksi\u0105dz Archidiecezji z wdzi\u0119czno\u015bci\u0105 mo\u017ce wraca\u0107 do s\u0142\u00f3w znanych z czas\u00f3w formacji pocz\u0105tkowej, kt\u00f3re patron wroc\u0142awskiego seminarium, \u015bw. Pius X, uczyni\u0142 mottem \u017cycia: aby \u201ewszystko odnowi\u0107 w Chrystusie jako G\u0142owie\u201d (por. Ef 1, 10). Osoba Chrystusa jest centrum egzystencji ksi\u0119dza, wok\u00f3\u0142 Niego wszystko si\u0119 integruje, jednoczy, zdobywa sens, tak\u017ce to, co s\u0142abe i oczekuj\u0105ce nawr\u00f3cenia (D\u017b 108\u2013125).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>18. <\/strong>Z tego rodzi si\u0119 konkretne prawo kap\u0142a\u0144skiej codzienno\u015bci: potrzeby sprzeczne z w\u0142asn\u0105 to\u017csamo\u015bci\u0105 nie powinny by\u0107 nigdy spe\u0142niane, gdy\u017c prowadzi to do stopniowego odchodzenia od prawdy o sobie (D\u017b 266).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Sakrament \u015bwi\u0119ce\u0144 jako \u017ar\u00f3d\u0142o\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>19. <\/strong>To\u017csamo\u015b\u0107 prezbitera wyp\u0142ywa z sakra- mentu \u015bwi\u0119ce\u0144, kt\u00f3ry jednoczy prezbitera z Jezusem Chrystusem, Dobrym Pasterzem, Kap\u0142anem, Prorokiem i Kr\u00f3lem. \u015awi\u0119cenia nios\u0105\u00a0ze sob\u0105 okre\u015blony charyzmat , czyli dar, jaki Bo\u017cy Duch poprzez \u017cycie i pos\u0142ug\u0119 prezbitera chce da\u0107 wsp\u00f3lnocie Ko\u015bcio\u0142a, a tak\u017ce \u015bwiatu. Charyzmat \u00f3w staje si\u0119 pos\u0142aniem, codziennym Bo\u017cym zadaniem. Dlatego natura i dynamika \u015bwi\u0119ce\u0144 w najg\u0142\u0119bszy spos\u00f3b uzasadnia formacj\u0119 sta\u0142\u0105 (ANUD 5).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong><em>In persona Christi\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>20. <\/strong>Jezus powo\u0142a\u0142 uczni\u00f3w najpierw do tego, aby z Nim byli (por. Mk 3, 14), dlatego fundamentalnym elementem charyzmatu prezbitera jest osobiste bycie przy Mistrzu i Nauczycielu. Cho\u0107 to zadanie wyp\u0142ywa obiektywnie z sakramentu \u015bwi\u0119ce\u0144, to jednoznacznie domaga si\u0119 ono zaanga\u017cowania serca, modlitwy, rozwa\u017cania s\u0142owa Bo\u017cego, adoracji i codzienno\u015bci przenikni\u0119tej \u201es\u0142odk\u0105 pami\u0119ci\u0105 o Jezusie\u201d (\u015bw. Ambro\u017cy). Dzi\u0119ki temu prezbiter zaczyna \u017cy\u0107 <em>in persona Christi<\/em>, staje si\u0119 nie tylko uczniem Jezusa, ale z Nim si\u0119 uto\u017csamia, dziel\u0105c Jego my\u015bli, wol\u0119 i uczucia, zgodnie z konstytucyjnym dla formacji fragmentem s\u0142owa Bo\u017cego: \u201eto d\u0105\u017cenie niech was o\u017cywia; ono te\u017c by\u0142o w Chrystusie\u201d (Flp 2, 5). Ten element formacji jest widoczny ju\u017c na etapie seminarium, nabiera za\u015b mocy i wyrazisto\u015bci poprzez \u015bwi\u0119cenia. \u017badn\u0105 miar\u0105 nie mo\u017ce prowadzi\u0107 to kap\u0142ana do \u201eub\u00f3stwienia\u201d siebie i swej roli. Wr\u0119cz prze- ciwnie: hymn o kenozie (Flp 2, 5-11) ukazuje Jezusa jako uni\u017conego S\u0142ug\u0119.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>S\u0142uga i starszy\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>21. <\/strong>Sakrament \u015bwi\u0119ce\u0144 niesie ze sob\u0105 ko- lejne konkretne elementy charyzmatu. Prezbiter ci\u0105gle pozostaje <em>diakonos<\/em>, s\u0142ug\u0105 Ewangelii i chrze\u015bcija\u0144skiej mi\u0142o\u015bci. Wraz z kolejnym stopniem \u015bwi\u0119ce\u0144 jego sposobem bycia i zadaniem staje si\u0119 kap\u0142a\u0144stwo s\u0142u\u017cebne. Prezbiter jest zar\u00f3wno s\u0142ug\u0105 Chrystusa, jak i s\u0142ug\u0105 braci w ich wype\u0142nianiu kap\u0142a\u0144stwa powszechnego (por. J 13, 16); s\u0142u\u017cy \u015bwieckim chrze\u015bcijanom, aby prze\u017cywali swe \u017cycie jako mi\u0142\u0105 Bogu ofiar\u0119 (por. Rz 12, 1).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>22. <\/strong>\u015awi\u0119cenia prezbiteratu czyni\u0105 cz\u0142owieka \u201estarszym\u201d, zgodnie ze znaczeniem greckiego s\u0142owa <em>presbyteros<\/em>. W biblijnym sensie starsze\u0144- stwo wi\u0105\u017ce si\u0119 z m\u0105dro\u015bci\u0105, do\u015bwiadczeniem, cierpliwo\u015bci\u0105, umiej\u0119tno\u015bci\u0105 rozpoznania obecno\u015bci Boga w \u017cyciu, sztuk\u0105 oceny rzeczywisto\u015bci w Bo\u017cym \u015bwietle. Dzi\u0119ki temu prezbiter,\u00a0przewodnik wsp\u00f3lnoty, mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 natural- nym autorytetem, przy kt\u00f3rym wzrasta wiara innych.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong><sub>Charyzmat: S\u0142owo, Sakrament, Lud\u00a0<\/sub><\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>23. <\/strong>Sakrament \u015bwi\u0119ce\u0144 jasno wyznacza drog\u0119 ca\u0142ego \u017cycia. Ksi\u0105dz diecezjalny nie jest \u201ebezbarwnym\u201d s\u0142ug\u0105 Ko\u015bcio\u0142a, pozbawionym \u2013 w przeciwie\u0144stwie do bogactwa dr\u00f3g \u017cycia kon- sekrowanego \u2013 wyra\u017anego duchowego charakteru i szczeg\u00f3lnych zada\u0144. Sakrament \u015bwi\u0119ce\u0144 w\u0142\u0105cza go w prorockie, kap\u0142a\u0144skie i kr\u00f3lewskie pos\u0142anie Jezusa Chrystusa. Ksi\u0105dz ma wi\u0119c jako prorok sta\u0107 si\u0119 g\u0142osicielem S\u0142owa, jako kap\u0142an szafarzem Sakrament\u00f3w, a jako kr\u00f3l przewodnikiem Ludu Bo\u017cego (KGS 2). Konkretnym, najbardziej powszechnym miejscem realizacji tego charyzmatu jest parafia: karmiona S\u0142owem i Sakramentami, zjednoczona z biskupem wsp\u00f3lnota Ludu Bo\u017cego.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>PRZESTRZENIE FORMACJI STA\u0141EJ\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>24. <\/strong>Formacja sta\u0142a prezbitera ma charakterystyczne cechy. Jest to formacja jedna, cho\u0107 z r\u00f3\u017cnymi etapami. Jest to formacja wsp\u00f3lnotowa, bo dokonuje si\u0119 w komunii z Bogiem i konkretn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 Jego Cia\u0142a, Ko\u015bcio\u0142a, w jego wymiarze diecezjalnym i we wsp\u00f3lnocie prezbiterium. Jest to formacja misyjna, gdy\u017c nie s\u0142u\u017cy \u201esamorozwojowi\u201d prezbitera, lecz przez niego innym. Jest to formacja integralna, doty- czy osoby prezbitera w ca\u0142o\u015bci, ka\u017cdego aspektu jego bycia: ludzkiego, duchowego, intelektual- nego, duszpasterskiego (RISP 62\u201366).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Dojrza\u0142y m\u0119\u017cczyzna\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>25. <\/strong>Trosk\u0105 prezbitera w jego drodze formacji sta\u0142ej jest najpierw cz\u0142owiecze\u0144stwo: dzie\u0142o Stw\u00f3rcy, u\u015bwi\u0119cone Wcieleniem, zranione grzechem, uzdrawiane \u0142ask\u0105, podstawa dla \u017cycia ducha, intelektu i misji. Poprzez swe cz\u0142owiecze\u0144stwo prezbiter g\u0142osi S\u0142owo i rozdziela Sakramenty po\u015br\u00f3d Ludu; cz\u0119sto dla Ludu to\u00a0ono jest najbardziej widoczne, a przez to buduj\u0105ce lub gorsz\u0105ce. Skoro ksi\u0105dz powo\u0142any jest do tego, by by\u0107 \u201e\u017cywym obrazem\u201d Jezusa Chrystusa G\u0142owy i Pasterza Ko\u015bcio\u0142a, powinien stara\u0107 si\u0119 \u201eodtworzy\u0107 w sobie ludzk\u0105 doskona- \u0142o\u015b\u0107 ja\u015bniej\u0105c\u0105 w Synu Bo\u017cym, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 cz\u0142owiekiem\u201d (PDV 43). Prezbiter winien by\u0107 zatem cz\u0142owiekiem m\u0105dro\u015bci, czyli realistycznie postrzega\u0107 rzeczywisto\u015b\u0107, formu\u0142owa\u0107 zr\u00f3wno- wa\u017cone s\u0105dy, prowadz\u0105ce do odpowiedniego dzia\u0142ania. Prezbiter to cz\u0142owiek dojrza\u0142ych relacji, nie przeszkoda, lecz pomost dla innych w spotkaniu z Jezusem, budowniczy jedno\u015bci. To cz\u0142owiek odpowiedzialnej emocjonalno\u015bci, kt\u00f3ry zna swe uczucia, umie je wykorzysta\u0107 dla dobra. Prezbiter to cz\u0142owiek sta\u0142ej i wypr\u00f3bowanej czysto\u015bci, prze\u017cywaj\u0105cy sw\u0105 seksualno\u015b\u0107 w zgodzie z powo\u0142aniem do bez\u017ce\u0144stwa dla Kr\u00f3lestwa, na wz\u00f3r Chrystusa. To cz\u0142owiek wolno\u015bci, kt\u00f3ry z w\u0142asnego rozeznania i wyboru post\u0119puje wed\u0142ug prawa Ewangelii. Prezbiter to cz\u0142owiek sumienia, stale s\u0142uchaj\u0105cy Boga, jasno rozr\u00f3\u017cniaj\u0105cy dobro od z\u0142a. Jednym s\u0142owem, prezbiter to cz\u0142owiek prawy.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>26. <\/strong>Sakrament \u015bwi\u0119ce\u0144 nie stwarza \u201enad- cz\u0142owieka\u201d. Ksi\u0105dz jest wzi\u0119ty z ludu i dla tego ludu ustanowiony, \u201emo\u017ce on wsp\u00f3\u0142czu\u0107 z tymi, kt\u00f3rzy nie wiedz\u0105 i b\u0142\u0105dz\u0105, poniewa\u017c sam pod- lega s\u0142abo\u015bciom\u201d (Hbr 5, 1-2). W przestrzeni cz\u0142owiecze\u0144stwa formacja sta\u0142a jest wi\u0119c codziennym rytmem uzdrawiania serca i jego w\u0142adz: my\u015bli, woli, uczu\u0107, wyobra\u017ani i pami\u0119ci. Jest sztuk\u0105 karmienia si\u0119 tym, co prowadzi do odnajdywania siebie w Ukrzy\u017cowanym-Zmartwychwsta\u0142ym, nie za\u015b zagubienia. Opr\u00f3cz tych wielkich zada\u0144 formacji sta\u0142ej prezbiter nie powinien zapomina\u0107 o istotnych \u201edrobiazgach\u201d: o poczuciu humoru i pogodzie ducha; o dystansie do siebie i do swych dzie\u0142, bez bycia niewolnikiem swego natr\u0119tnego \u201eja\u201d; o m\u00f3wie- niu prawdy z mi\u0142o\u015bci\u0105; o \u015bmiechu, kt\u00f3ry nie sprawia cierpienia; o m\u0105drej trosce o swe cia\u0142o (RISP 69).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Mi\u0142o\u015bnik modlitwy\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>27. <\/strong>\u00d3w dojrza\u0142y m\u0119\u017cczyzna ma stawa\u0107 si\u0119 coraz wi\u0119kszym mi\u0142o\u015bnikiem modlitwy, a przez to cz\u0142owiekiem duchowym, nie w sensie negatywnego oderwania od cielesnej rzeczywisto\u015bci \u015bwiata, lecz przez otwarcie si\u0119 na Bo\u017cego Ducha i \u017cycie wed\u0142ug Niego. Dlatego w \u017cyciu rytmem formacji ci\u0105g\u0142ej kluczowe jest do\u015bwiadczenie wiary, \u017cywej relacji z Bogiem w Jego Ko\u015bciele. Je\u015bli zabraknie tego osobistego do\u015bwiadczenia, wiara obr\u00f3ci si\u0119 w niezno\u015bny, uci\u0105\u017cliwy zbi\u00f3r zasad, nauk, nakaz\u00f3w i zakaz\u00f3w, najpierw w \u017cyciu samego prezbitera, potem w \u017cyciu jego parafian (RISP 54\u201356).<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>28<\/strong>. Kap\u0142an zatem, \u201eby m\u00f3c owocnie wype\u0142nia\u0107 swoj\u0105 pos\u0142ug\u0119 duszpastersk\u0105, powinien wej\u015b\u0107 w szczeg\u00f3ln\u0105 i g\u0142\u0119bok\u0105 za\u017cy\u0142o\u015b\u0107 z Chrystusem dobrym Pasterzem\u201d (DP\u017bP 49). Dlatego \u201e\u017cycie duchowe powinno by\u0107 wszczepione w \u017cycie ka\u017cdego prezbitera przez liturgi\u0119, modlitw\u0119 osobist\u0105, styl \u017cycia i praktykowanie cn\u00f3t chrze\u015bcija\u0144skich, kt\u00f3re przyczyniaj\u0105 si\u0119 do owocno\u015bci dzia\u0142ania kap\u0142a\u0144skiego. Samo upodobnienie si\u0119 do Chrystusa wymaga, w pewnym sensie, oddychania klimatem przy-<br \/>ja\u017ani i osobistego spotkania z Panem Jezusem oraz s\u0142u\u017cby Ko\u015bcio\u0142owi \u2013 Jego Cia\u0142u, i okazanie, \u017ce go mi\u0142uje przez wierne i niestrudzone wype\u0142nianie obowi\u0105zk\u00f3w pos\u0142ugi duszpasterskiej\u201d (DP\u017bP 50). \u017bycie wed\u0142ug Ducha jest z jednej strony powinno\u015bci\u0105 prezbitera, z drugiej za\u015b prawem wiernych, szukaj\u0105cych w nim \u201ecz\u0142owieka Bo\u017cego, doradcy, po\u015brednika pokoju, wiernego i roztropnego przyjaciela, pewneg przewodnika, kt\u00f3remu mogliby powierzy\u0107 si\u0119 w najtrudniejszych chwilach \u017cycia, by znale\u017a\u0107 umocnienie i pewno\u015b\u0107\u201d (DP\u017bP 50).<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>M\u0105dry teolog<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>29. <\/strong>Teologia jest nieod\u0142\u0105czn\u0105 towarzyszk\u0105 \u017cycia prezbitera. Zawsze stoi w tle jego przepowiadania, modlitwy, codziennych rozm\u00f3w. Jej si\u0142a b\u0105d\u017a jej s\u0142abo\u015b\u0107 przek\u0142adaj\u0105 si\u0119 na reszt\u0119 \u017cycia. Ju\u017c do samej natury wiary nale\u017cy rozumno\u015b\u0107, wiara jest bowiem aktem intelektu (FR 43), opiera si\u0119 na prawdzie i ci\u0105gle szuka rozumienia. Prezbiter winien zatem uprawia\u0107<br \/>teologi\u0119 i na kolanach, i przy biurku, i po\u015br\u00f3d Ludu. Nie chodzi tu o sprawne u\u017cywanie specjalistycznych poj\u0119\u0107, lecz pokorne wnikni\u0119ciew g\u0142\u0119bi\u0119 Objawienia, co pozwoli na dialog i ewangelizacj\u0119 tych, do kt\u00f3rych prezbitera posy\u0142a Pan. Do znajomo\u015bci teologii prezbiter winien do\u0142\u0105czy\u0107 tak\u017ce orientacj\u0119 i zdrowy os\u0105d ca\u0142ej rzeczywisto\u015bci. Niezb\u0119dne wyposa\u017ceniemieszkania prezbitera stanowi wi\u0119c biurko, biblioteka, miejsce na codzienn\u0105 lektur\u0119. Norm\u0105 jest to, i\u017c z prezbiterem mo\u017cna porozmawia\u0107o \u201esprawie Jezusa z Nazaretu\u201d (Dz 10, 38), o tajemnicy Boga i cz\u0142owieka, o rzeczywisto\u015bci niew jej banalnym wymiarze, lecz w jej g\u0142\u0119bi. Spo\u015br\u00f3d czterech wymiar\u00f3w formacji jej wymiar intelektualny zdaje si\u0119 by\u0107 najbardziej lekcewa\u017cony; skoro jednak formacja jest jedna, integralna i zale\u017cy od siebie nawzajem, to zamierzona s\u0142abo\u015b\u0107 teologicznego my\u015blenia niszczy tak\u017ce cz\u0142owiecze\u0144stwo, duchowo\u015b\u0107 i misyjno\u015b\u0107 (PDV 51).<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Ofiarny pasterz\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>30. <\/strong>Cz\u0142owiecze\u0144stwo, duchowo\u015b\u0107 i teologiczne my\u015blenie znajduj\u0105 sw\u0105 syntez\u0119 w ewangelizacyjnej pos\u0142udze prezbitera wobec Ko\u015bcio\u0142a i \u015bwiata, wobec znaj\u0105cych i nieznaj\u0105cych Jezusa. Dla ksi\u0119dza \u00f3w element jest istotn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 charyzmatu: poniewa\u017c kocha i mi\u0142uje Jezusa, to w imi\u0119 tej mi\u0142o\u015bci podejmuje si\u0119 zadania pasterza, jak przypomina dialog Zmartwychwsta\u0142ego z Piotrem (J 21, 15-19). Pasterska mi\u0142o\u015b\u0107 to owoc \u017cycia wra\u017cliwego, odpowiedzialnego i dojrza\u0142ego, na wz\u00f3r jedynego Dobrego Pasterza (PDV 58). Ofiarny pasterz pami\u0119ta przy tym o cierpieniu ludzi, kt\u00f3rzy nie znaj\u0105 Chrystusa i Jego Ko\u015bcio\u0142a: \u201eNie mo\u017cemy by\u0107 spokojni, gdy pomy\u015blimy o milionach naszych braci i si\u00f3str, tak jak my odkupionych krwi\u0105 Chrystusa, kt\u00f3rzy \u017cyj\u0105 nie\u015bwiadomi Bo\u017cej mi\u0142o\u015bci\u201d (RM 86). Tu r\u00f3wnie\u017c potrzeba ci\u0105g\u0142ej formacji, aby w \u017cyciu prezbitera nie spe\u0142ni\u0142y si\u0119 s\u0142owa \u015bw. Grzegorza Wielkiego: \u201e\u015awiat pe\u0142en jest kap\u0142an\u00f3w, ale na \u017cniwie Pana bardzo rzadko wida\u0107 robotnika\u201d.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>ETAPY FORMACJI STA\u0141EJ <\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>31. <\/strong>Wraz z up\u0142ywem lat \u017cycia i zmianami miejsc pos\u0142ugi, z wype\u0142nionymi zadaniami i nowymi perspektywami, z nabieraniem m\u0105dro\u015bci i utrat\u0105 si\u0142 fizycznych zmienia\u0107 si\u0119 winna droga formacji sta\u0142ej. Inna jest rzeczywisto\u015b\u0107 neoprezbitera, inna proboszcza w sile wieku, inna za\u015b kap\u0142ana, kt\u00f3ry regularn\u0105 pos\u0142ug\u0119 na parafii ma ju\u017c za sob\u0105.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>32. <\/strong>Dzie\u0144 \u015bwi\u0119ce\u0144 prezbiteratu jest dniem wej\u015bcia na drog\u0119 formacji sta\u0142ej. Ju\u017c pierwsze dni prezbiteratu ukazuj\u0105, \u017ce zadaniem seminarium nie by\u0142o przygotowanie do wykonywania \u201ezawodu\u201d, lecz wykszta\u0142cenie <em>docibilitas<\/em>, czy- li postawy ci\u0105g\u0142ego uczenia si\u0119. Obok wielu udanych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 neoprezbiter nie uniknie pora\u017cek, kt\u00f3re nale\u017cy pom\u00f3c mu owocnie i \u017cyczliwie prze\u017cy\u0107.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>33. <\/strong>Okres po \u015bwi\u0119ceniach to czas bardziej autonomicznego stylu \u017cycia ni\u017c w czasie formacji pocz\u0105tkowej. W tym spotkaniu z now\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105, cz\u0119sto odmienn\u0105 od wyobra\u017canej, kap\u0142an winien wypracowa\u0107 sobie w\u0142a\u015bciwy spos\u00f3b troski o sw\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107. Fundamentalnym wyzwaniem jest postawienie \u017cycia duchowego na pierwszym miejscu, szczeg\u00f3lnie wobec wymog\u00f3w zwykle entuzjastycznie podejmowanej pracy apostolskiej. Chodzi o modyfikacj\u0119, nie za\u015b porzucenie drogi modlitwy, na jak\u0105 prezbiter wszed\u0142 w seminaryjnej formacji pocz\u0105tkowej. R\u00f3wnie wa\u017cnym zadaniem jest przyj\u0119cie postawy przewodnika wsp\u00f3lnoty, w harmonijnym pos\u0142usze\u0144stwie wobec proboszcza, w duchu wsp\u00f3\u0142pracy z wikarymi i innymi osobami zaanga\u017cowanymi w \u017cycie parafii, duchownymi i \u015bwieckimi. Szczeg\u00f3lnym zadaniem jest dojrza\u0142e kszta\u0142towanie relacji mi\u0119dzyludzkich, w tym relacji z kobietami, oraz umiej\u0119tno\u015b\u0107 radzenia sobie z pojawiaj\u0105cymi si\u0119 nowymi trudno\u015bciami, zwi\u0105zanymi z katechez\u0105 szkoln\u0105 i prowadzeniem grup (DP\u017bP 111).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>34. <\/strong>Cho\u0107 neoprezbiter wypowiedzia\u0142 swoje kap\u0142a\u0144skie przyrzeczenie i obieca\u0142 Bogu ofiar\u0119 ze swego \u017cycia, dopiero wchodzi on na \u017cyciow\u0105 drog\u0119 z\u0142o\u017cenia ca\u0142kowitego daru z siebie. Jego zadaniem jest uwolnienie si\u0119 od my\u015blenia, \u017ce \u201ewynaj\u0105\u0142 si\u0119\u201d tylko na jaki\u015b czas, \u017ce gdy tylko zechce, b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 zabra\u0107 to, co da\u0142 (O\u017b 60). Chodzi o trosk\u0119 o w\u0142asny wyb\u00f3r, odpowie- dzialne i ufne my\u015blenie o swej decyzji przyj\u0119cia \u015bwi\u0119ce\u0144, podj\u0119tej w spos\u00f3b wolny i \u015bwiadomy, godny dojrza\u0142ego m\u0119\u017cczyzny.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>35. <\/strong>W czasie pos\u0142ugi na pierwszej parafii neoprezbiter powinien mie\u0107 obok siebie od- powiednie osoby, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 towarzyszy\u0142y mu we wzrastaniu. Kluczowa jest osoba proboszcza i podj\u0119cie si\u0119 przez niego zadania otwartego, po- wa\u017cnego, m\u0105drego i spokojnego towarzyszenia. Winien on doceni\u0107 i odpowiednio wykorzysta\u0107 idea\u0142y neoprezbitera (DP\u017bP 93), w\u0142a\u015bciwie ukierunkowa\u0107 i roz\u0142o\u017cy\u0107 akcenty jego pos\u0142ugi (DP\u017bP 82), uchroni\u0107 go przed zadaniami, kt\u00f3- rych w nieuzasadniony spos\u00f3b nie chce si\u0119 podj\u0105\u0107 \u017caden ze starszych, bardziej do\u015bwiadczonych wikarych, pom\u00f3c w adaptacji do nowej wsp\u00f3l- noty (kap\u0142a\u0144skiej, parafialnej, duszpasterskiej, dekanalnej). Oznacza to, \u017ce sam proboszcz b\u0119dzie konfrontowa\u0142 si\u0119 ze swoimi w\u0142asnymi schematami i poddawa\u0142 je rewizji. Ze strony neoprezbitera potrzebna jest postawa harmonijnego wej\u015bcia w dotychczasowy rytm \u017cycia parafii. Jedn\u0105 z pierwszych trosk neoprezbitera na plebanii powinno by\u0107 znalezienie sta\u0142ego spowiednika, a tak\u017ce kierownika duchowego (RISP 371). Pomocne s\u0105 tak\u017ce zdrowe relacje kole\u017ce\u0144skie we- wn\u0105trz kursu, spotkania ze starszymi kolegami z dekanatu czy danego duszpasterstwa.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>36. <\/strong>W m\u0142odym wikariuszu \u017cyje ci\u0105gle m\u0142odzie\u0144czy zapa\u0142, ale i pojawiaj\u0105 si\u0119 pierwsze gorzkie do\u015bwiadczenia. Ma on za sob\u0105 pierwsze powa\u017cne kryzysy, a nieraz trud zmiany parafii. Osobi\u015bcie przekona\u0142 si\u0119, jak ma\u0142y krok dzieli powodzenie od rozczarowania, jak obok zaanga\u017cowania \u0142atwo o niesta\u0142o\u015b\u0107 i zniech\u0119cenie. Obok zdolno\u015bci do dobrze poj\u0119tego duszpasterskiego ryzyka nara\u017cony jest na zamykanie si\u0119 w znanych sobie kr\u0119gach, nie doceniaj\u0105c innych charyzmat\u00f3w. Zdoby\u0142 ju\u017c pewne do\u015bwiadczenie, ale w\u0142a\u015bnie dlatego jego <em>docibilitas <\/em>wymaga wi\u0119kszej czujno\u015bci, bo przecie\u017c nie jest uformowany do ko\u0144ca. Staje w obliczu sytuacji, kt\u00f3re z ka\u017cdym rokiem kap\u0142a\u0144stwa mog\u0105 przybiera\u0107 na sile: \u201enasilone do\u015bwiadczenie w\u0142asnej s\u0142abo\u015bci, pokusa (chciwo\u015b\u0107) w\u0142adzy i bogactwa, ryzyko poczucia si\u0119 funkcjonariuszem, wyzwania wsp\u00f3\u0142czesnej kultury, nowe trudno\u015bci w celibacie czy os\u0142abienie w apostolskim zapale. Ukazuj\u0105 one potrzeb\u0119 uporz\u0105dkowania przede wszystkim wymiaru du- chowego i ludzkiego prezbiter\u00f3w\u201d (RISP 372).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>37. <\/strong>W osobistej drodze formacji prezbiter z paroletnim sta\u017cem winien wi\u0119c zatroszczy\u0107 si\u0119 o wymiar ludzki i duchowy swej drogi. Znacz\u0105cy jest tak\u017ce dalszy rozw\u00f3j intelektualny w zakresie wiedzy teologicznej, z zastosowaniem jej w praktyce. Duszpasterstwo wymaga za\u015b poszukiwania nowych dr\u00f3g. Zadaniami formacji jest mi\u0119dzy innymi jeszcze g\u0142\u0119bsze umi\u0142owanie Ko\u015bcio\u0142a w jego konkretnych wsp\u00f3lnotach, dba\u0142o\u015b\u0107 o komuni\u0119 z innymi prezbiterami, osi\u0105gni\u0119cie w\u0142a\u015bciwej dojrza\u0142o\u015bci duchowej oraz od- powiedzialno\u015bci i dyspozycyjno\u015bci dla podejmo- wania dalszych obowi\u0105zk\u00f3w duszpasterskich.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>38. <\/strong>Po kilku latach od przyj\u0119cia \u015bwi\u0119ce\u0144 w ci\u0105gle m\u0142odym kap\u0142anie ro\u015bnie \u017cyciowa m\u0105dro\u015b\u0107, pojawiaj\u0105 si\u0119 zas\u0142ugi zdobywane codzienn\u0105 prac\u0105. Jest to czas duszpasterskiego zaanga\u017cowania, rado\u015bci i rodz\u0105cego si\u0119 ducha ojcostwa. Ale nie brakuje rozczarowania, zm\u0119czenia, poczucia osamotnienia, pokusy lenistwa i wygody, podawania w w\u0105tpliwo\u015b\u0107 swego wyboru, aktywizmu, szukania samowystarczalno\u015bci. Kap\u0142an na tym etapie potrzebuje zach\u0119ty, o\u017cywienia motywacji, odnowienia si\u0142, szczeg\u00f3lnie za\u015b nowego odkrycia duchowo\u015bci. Wa\u017cne s\u0105 wi\u0119c odpowiednio dobrane rekolekcje, sesje formacyjne, obecno\u015b\u0107 odpowiednich specjalist\u00f3w, a tak\u017ce roztropne prze\u017cywanie czasu wol- nego i troska o zdrowie (DP\u017bP 112).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>39. <\/strong>U starszych wikarych pojawiaj\u0105 si\u0119 co- raz wi\u0119ksze pragnienia podj\u0119cia wi\u0119kszej odpowiedzialnosci poprzez samodzielnie prowadzeniewsp\u00f3lnoty parafialnej. Niebezpiecze\u0144stwem jest tu zniech\u0119cenie dotychczasowymi obowi\u0105zkami w oczekiwaniu na inne zadania, co nieraz oznacza obci\u0105\u017canie swoimi obowi\u0105zkami m\u0142odszych prezbiter\u00f3w.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>40. <\/strong>Prezbiterzy w wieku 30\u201345 lat, zatem zwykle starsi wikarzy i m\u0142odzi proboszczowie, to m\u0119\u017cczy\u017ani okresu wczesnej dojrza\u0142o\u015bci, w pe\u0142ni si\u0142 fizycznych i psychicznych, kt\u00f3rzy mog\u0105 wiele zdzia\u0142a\u0107. R\u00f3wnocze\u015bnie to osoby postawione w krzy\u017cowym ogniu r\u00f3\u017cnych sprzecznych bod\u017ac\u00f3w. Z nieco naiwnych idealist\u00f3w mog\u0105 wyrosn\u0105\u0107 reali\u015bci o oczyszczonych pragnieniach, niekiedy za\u015b pesymi\u015bci, a nawet cynicy. Wskutek \u201epastoralnego rozczarowania\u201d b\u0105d\u017a zbytniej pewno\u015bci siebie mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 postawa lekcewa\u017c\u0105cego podej\u015bcia do homilii i liturgii. W ten spos\u00f3b spragnieni s\u0142owa Bo\u017ce- go i modlitwy ludzie, kt\u00f3rzy w niedziel\u0119 przybywaj\u0105 ze \u015bwiata obcego, a nawet wrogiego wierze, zamiast spotka\u0107 si\u0119 z Bogiem, staj\u0105 przed zgorzknia\u0142ym, ale maj\u0105cym nad nimi religijn\u0105 w\u0142adz\u0119 \u201eko\u015bcielnym rzemie\u015blnikiem\u201d. Drugie niebezpiecze\u0144stwo \u201epastoralnego rozczarowania\u201d jest zupe\u0142nie odmienne \u2013 rozczarowany duszpasterz staje si\u0119 nadaktywnym dzia\u0142aczem, parafialnym celebryt\u0105, cz\u0142owiekiem ka\u017cdego innego sukcesu ni\u017c ten kap\u0142a\u0144ski. Dlatego ten czas w \u017cyciu prezbitera winien by\u0107 naznaczony wyznaniem Piotra: \u201ePanie, do kog\u00f3\u017c p\u00f3jdziemy? Ty masz s\u0142owa \u017cycia wiecznego\u201d (J 6, 68). Chodzi o odnowiony, pog\u0142\u0119biony, realistyczny wyb\u00f3r Jezusa, wolny od w\u0142asnego \u201eego\u201d, o nowe zasmakowanie w \u017cyciu wewn\u0119trznym, samotnym i cichym, o nabranie drugiego oddechu w na nowo podj\u0119tej pracy po\u015br\u00f3d Ludu (O\u017b 225\u2013228).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>41. <\/strong>Prezbiter, obejmuj\u0105c jako proboszcz zadanie przewodnika wsp\u00f3lnoty parafialnej, staje przed nowymi wyzwaniami. Jego nowa misja niesie w sobie obietnic\u0119 poczucia spe\u0142nienia. Wyra\u017aniejsze staje si\u0119 bycie ojcem dla miesz- ka\u0144c\u00f3w parafii oraz dla swych wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w. Jednocze\u015bnie do zada\u0144 duszpasterskich dochodz\u0105 zadania administracyjne, z mocn\u0105 pokus\u0105 oddania si\u0119 temu, co przynosi widoczne owoce i uznanie ludzi. Wiod\u0105cy do tej pory \u201eczysto duchowe i duszpasterskie\u201d \u017cycie wikary zmuszony jest pozna\u0107 zasady administrowania i zdobywania funduszy, a nieraz opanowa\u0107 sztuk\u0119 przygotowania sobie zdrowego obiadu. Obok rado\u015bci z wa\u017cnych zada\u0144 towarzyszy mu my\u015bl, czy zdo\u0142a im podo\u0142a\u0107. Spo\u015br\u00f3d rad ewangelicznychwiecej wysi\u0142ku wymaga mo\u017ce ju\u017c nie sprawa czysto\u015bci, lecz ub\u00f3stwa i pos\u0142usze\u0144stwa. To czas rewizji w\u0142asnej regu\u0142y \u017cycia i ponownego przyznania pierwsze\u0144stwa \u017cyciu duchowe- mu. Wszystkie te aspekty formacja sta\u0142a winna bra\u0107 pod uwag\u0119.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>42. <\/strong>Szczeg\u00f3lnej troski o w\u0142asn\u0105 drog\u0119 z Jezusem potrzebuj\u0105 prezbiterzy, kt\u00f3rzy podejmuj\u0105 konieczne dla Ko\u015bcio\u0142a lokalnego pos\u0142ugi poza parafiami, w r\u00f3\u017cnych instytucjach centralnych archidiecezji (jak kuria, s\u0105d ko\u015bcielny, seminarium duchowne, wydzia\u0142 teologiczny, r\u00f3\u017cnego rodzaju duszpasterstwa specjalistyczne), przebywaj\u0105cy na studiach, ale tak\u017ce ksi\u0119\u017ca w szczeg\u00f3lnych sytuacjach cierpienia (DP\u017bP 114). Realizuj\u0105 oni swe powo\u0142anie w spos\u00f3b szczeg\u00f3lny, wskutek charakteru swej pos\u0142ugi oddaleni od tej cz\u0119\u015bci charyzmatu, jak\u0105 jest bezpo\u015brednia pos\u0142uga Ludowi Bo\u017cemu, ale za to maj\u0105cy mo\u017cliwo\u015bci g\u0142\u0119bszego umi\u0142owania S\u0142owa i Sakrament\u00f3w.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>43. <\/strong>Ksi\u0105dz w wieku 45\u201360 lat to osoba na r\u00f3\u017cne sposoby ustabilizowana, kt\u00f3ra jednak czuje, \u017ce brakuje jej dawnego wigoru. Lata do\u015bwiadcze\u0144 przynios\u0142y ze sob\u0105 m\u0105dro\u015b\u0107, \u015bwiadomo\u015b\u0107 r\u00f3\u017cnych strat, ale i zrealizowanych marze\u0144. Najwi\u0119ksz\u0105 pokus\u0105 na tym etapie \u017cycia jest zarozumia\u0142e, wynios\u0142e uznanie, \u017ce nie potrzebuje on ju\u017c formacji. Prezbiter mo\u017ce doj\u015b\u0107 do b\u0142\u0119dnego przekonania, \u201e\u017ce jego osobiste do\u015bwiadczenie, potwierdzone przez up\u0142yw czasu, nie musi ju\u017c by\u0107 konfrontowane z nikim ani z niczym\u201d (PDV 77). Do tego dochodzi mniejsza otwarto\u015b\u0107 na nawr\u00f3cenie, l\u0119k przed zmianami, zamkni\u0119cie si\u0119 w sobie, pewna sztywno\u015b\u0107 w stylu \u017cycia, s\u0142abni\u0119cie ducha ascezy, rosn\u0105ca rutyna, zm\u0119czenie, zarozumia\u0142o\u015b\u0107. Sprowadza si\u0119 to do postawy klerykalizmu jako nadu\u017cywania duchowej w\u0142adzy i lekcewa\u017cenia innych: \u201eKlerykalizm jest ci\u0105g\u0142\u0105 pokus\u0105 kap\u0142an\u00f3w, kt\u00f3rzy interpretuj\u0105 \u00abotrzyman\u0105 pos\u0142ug\u0119 jako <em>w\u0142adz\u0119<\/em>, kt\u00f3r\u0105 nale\u017cy wype\u0142nia\u0107, a nie bezinteresown\u0105 i wielkoduszn\u0105 <em>s\u0142u\u017cb\u0119<\/em>, kt\u00f3r\u0105 nale\u017cy ofiarowa\u0107. A to prowadzi nas do przekonania, \u017ce nale\u017cymy do grupy, kt\u00f3ra ma wszystkie odpowiedzi i nie musi ju\u017c niczego s\u0142ucha\u0107 i niczego si\u0119 uczy\u0107\u00bb\u201d (CV 98). W przypadku osobistej niewierno\u015bci starsi prezbiterzy s\u0105 bardziej sk\u0142onni prowadzi\u0107 wygodne podw\u00f3jne \u017cycie, zachowuj\u0105c sw\u0105 spo\u0142eczno-finansow\u0105 pozycj\u0119, ni\u017c m\u0142odsi, maj\u0105cy mniej do stracenia, bardziej sk\u0142onni do ryzyka, dlatego porzucaj\u0105cy kap\u0142a\u0144stwo wprost.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>44. <\/strong>Dbaj\u0105cy o codzienne nawr\u00f3cenie pre- zbiter w tym wieku cieszy si\u0119 wielkim b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwem. Dojrza\u0142a w nim gl\u0119boka mo\u017cliwo\u015b\u0107 duchowego ojcostwa, centralna dla tego etapu \u017cycia. Duchowe ojcostwo jest dobrze prze\u017cywane, gdy ksi\u0105dz temu, kogo w duchowy spos\u00f3b powo\u0142a\u0142 do \u017cycia, pozwoli odej\u015b\u0107, i\u015b\u0107 w\u0142asn\u0105 drog\u0105. Prezbiterowi na tym etapie grozi bo- wiem pokusa naznaczenia wszystkiego samym sob\u0105, od ludzi po budynki ko\u015bcio\u0142\u00f3w, przez co rekompensuje sobie brak bycia ojcem na drodze powo\u0142ania ma\u0142\u017ce\u0144skiego.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>45. <\/strong>Ksi\u0119\u017ca najstarsi, wycofuj\u0105cy si\u0119 z pos\u0142ugi parafialnej lub przebywaj\u0105cy ju\u017c na emeryturze, nierzadko powa\u017cnie schorowani, nadal pozostaj\u0105 ukochanymi uczniami Jezusa. Jest to dla nich czas powrotu do pocz\u0105tku przyja\u017a- ni z Powo\u0142uj\u0105cym, rozwoju nowej intymno\u015bci w relacji z Nim, pog\u0142\u0119bienia kontemplacyjnego sensu \u017cycia kap\u0142a\u0144skiego, tak\u017ce powrotu do swoich dawnych marze\u0144, kt\u00f3re zosta\u0142y zapomniane w obowi\u0105zkach \u017cycia. Istotne jest tu zaakceptowanie mijaj\u0105cego czasu, bez t\u0119sknoty za minionymi latami. Z jednej strony to etap wycofywania si\u0119, by uczyni\u0107 miejsce nast\u0119pcom. Towarzyszy temu nieraz do\u015bwiadczenie samotno\u015bci, s\u0142abni\u0119cia, biernego przypatrywania si\u0119 temu, co inni czyni\u0105 z dzie\u0142ami, kt\u00f3re starsi teraz kap\u0142ani prowadzili kiedy\u015b na sw\u00f3j spos\u00f3b; przypomina to nieraz los Abrahama, kt\u00f3ry musia\u0142 po\u015bwi\u0119ci\u0107 w ofierze swe umi\u0142owane dziecko. Z drugiej strony to etap innego zaanga\u017cowania, na miar\u0119 swych si\u0142 i m\u0105dro\u015bci. \u017badn\u0105 miar\u0105 nie powinno to by\u0107 ca\u0142kowite wycofanie si\u0119, lecz, mimo zostawienia formalnych urz\u0119d\u00f3w, podj\u0119cie nowych zada\u0144: dzielenie si\u0119 z m\u0142odszymi zdobytym do\u015bwiadczeniem, cierpliwe s\u0142uchanie, wychowywanie innych kap\u0142an\u00f3w, zach\u0119ca- nie ich do wierno\u015bci, pos\u0142uga w konfesjona\u0142ach, kierownictwo duchowe, modlitwa wstawiennicza, ofiarowanie swego cierpienia (PDV 77, DP\u017bP 113\u2013114, O\u017b 191). W ko\u0144cu za\u015b ten etap \u017cycia jest oczekiwaniem na ostateczne spotkanie z Panem. To oddawanie si\u0119 w r\u0119ce Ojca na wz\u00f3r Jezusa, doko\u0144czenie ca\u0142ej drogi formacji w najdoskonalszym akcie mi\u0142o\u015bci i za- wierzenia, jakim jest \u015bmier\u0107 <br \/>(VC 244).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>46. <\/strong>Poniewa\u017c sakrament \u015bwi\u0119ce\u0144 wyciska na cz\u0142owieku \u201eniezatarty charakter duchowy\u201d, s\u0142uszna jest troska o tych \u201ewsp\u00f3\u0142braci, kt\u00f3rzy porzucili pos\u0142ug\u0119 kap\u0142a\u0144sk\u0105\u201d (ANUD 11), z pokorn\u0105 \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce ten, \u201ekomu si\u0119 zdaje, \u017ce stoi, baczy, aby nie upad\u0142\u201d (1 Kor 10, 12).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>ODPOWIEDZIALNI ZA FORMACJ\u0118\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>47. <\/strong>Pierwszym formatorem jest sam Bo\u017cy Duch, prowadz\u0105cy prezbitera. Wyp\u0142ywa to ju\u017c z \u0142aski sakramentu chrztu i kolejnych sakrament\u00f3w, szczeg\u00f3lnie sakramentu \u015bwi\u0119ce\u0144. Bez wi\u0119zi z Nim \u201eformacja\u201d stanie si\u0119 \u015bwiatow\u0105 trosk\u0105 o siebie. \u0141aska Bo\u017cego Ducha opiera si\u0119 jednak na ludzkiej naturze. Dlatego konkretn\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 za formacj\u0119 sta\u0142\u0105 bierze sam prezbiter, dalej za\u015b biskup i prezbiterium, a tak\u017ce wsp\u00f3lnota, w kt\u00f3rej on \u017cyje (SA 144\u2013160, DP\u017bP 105\u2013110).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Pierwszy odpowiedzialny \u2013 sam prezbiter\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>48. <\/strong>W ludzkim porz\u0105dku pierwszym odpowiedzialnym za formacj\u0119 ci\u0105g\u0142\u0105 jest sam prezbiter (SA 144\u2013160, ANUD 8). On ponosi odpowiedzialno\u015b\u0107 za swe otwarcie na \u015bwi\u0119to\u015b\u0107. Na nim spoczywa \u201eobowi\u0105zek, zakorzeniony w sakramencie \u015bwi\u0119ce\u0144, dochowania wierno\u015bci darowi Bo\u017cemu i dynamice codziennego\u00a0nawracania si\u0119, wyp\u0142ywaj\u0105cej z tego\u017c daru. [&#8230;] Formacja sta\u0142a pozwala zachowa\u0107 m\u0142odo\u015b\u0107 ducha, kt\u00f3rej nikt nie mo\u017ce narzuci\u0107 z zewn\u0105trz, ale kt\u00f3r\u0105 ka\u017cdy musi nieustannie odnajdywa\u0107 w sobie samym. Tylko ten, kto zawsze pragnie uczy\u0107 si\u0119 i wzrasta\u0107, zachowuje t\u0119 m\u0142odo\u015b\u0107\u201d (PDV 79). Dlatego formacja, zar\u00f3wno na etapie pocz\u0105tkowym w seminarium, jak i po \u015bwi\u0119ceniach, winna by\u0107 autoformacj\u0105 (PDV 69\u201370). Postawa powo\u0142anego to nie postawa konsumenta, kt\u00f3ry narzeka na proponowan\u0105 mu ofert\u0119 formacji sta\u0142ej, lecz protagonisty, kt\u00f3ry w pe\u0142ni i aktywnie chce si\u0119 we w\u0142asn\u0105 formacj\u0119 zaanga\u017cowa\u0107. Ka\u017cdy prezbiter powinien sam szuka\u0107 dr\u00f3g odnowy, pomocy, wykazywa\u0107 inicjatyw\u0119, podejmowa\u0107 odpowied- nie dzia\u0142anie (O\u017b 36\u201337). Nie jest \u017cadn\u0105 ujm\u0105 prosi\u0107 o pomoc, jak nie jest czym\u015b dziwnym dotykaj\u0105ca ka\u017cdego s\u0142abo\u015b\u0107, nawet tych, kt\u00f3rzy wydaj\u0105 si\u0119 mocni.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Odpowiedzialno\u015b\u0107 wsp\u00f3lnotowa\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>49. <\/strong>Na drodze autoformacji prezbiter nie zostaje sam. \u201eNa ca\u0142ym Ko\u015bciele lokalnym z biskupem na czele spoczywa odpowiedzialno\u015b\u0107\u00a0 za dostarczanie bod\u017ac\u00f3w do sta\u0142ej formacji kap\u0142an\u00f3w i czuwanie nad ni\u0105 na r\u00f3\u017cne sposoby\u201d (PDV 78, SA 144\u2013160). Pasterza naszej Archidiecezji w jego formacyjnej roli wspiera wiele os\u00f3b i instytucji: wikariusz biskupi ds. formacji sta\u0142ej, rada ds. formacji sta\u0142ej, diecezjalny ojciec duchowny, dekanalni ojcowie duchowni, a tak\u017ce moderatorzy seminarium. Zewn\u0119trznym oparciem dla tych os\u00f3b jest Dom Formacji Sta\u0142ej w Sulistrowiczkach.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>50. <\/strong>Stosown\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 za formacj\u0119 ci\u0105g\u0142\u0105 prezbitera d\u017awiga tak\u017ce jego sta\u0142y spowiednik i kierownik duchowy, kt\u00f3rych ksi\u0105dz winien osobi\u015bcie znale\u017a\u0107, oraz inni zwi\u0105zani z nim prezbiterzy. Wielu jest bowiem kap\u0142an\u00f3w, kt\u00f3rych obecno\u015b\u0107 dodaje pozosta- \u0142ym nadziei i odwagi, szczeg\u00f3lnie w momen- tach kryzysu. Maj\u0105 oni nieformalne prawo i obowi\u0105zek szczeg\u00f3lnej, niezast\u0105pionej misji wobec braci.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>51. <\/strong>Pierwsz\u0105 wsp\u00f3lnot\u0105, w kt\u00f3rej kap\u0142an winien znale\u017a\u0107 oparcie, zrozumienie i \u017cyczliw\u0105 gotowo\u015b\u0107 pomocy, jest wsp\u00f3lnota kap\u0142a\u0144ska, \u017cyj\u0105ca codziennym rytmem roku liturgicznego, a tak\u017ce rytmem specjalnych spotka\u0144, jak dni skupienia, rekolekcje, rocznice \u015bwi\u0119ce\u0144 czy imieniny. \u201eBraterstwo sakramentalne\u201d (PO 8) winno znale\u017a\u0107 sw\u00f3j wyraz zar\u00f3wno w wielkiej wsp\u00f3lnocie ca\u0142ego prezbiterium, jak i w mniejszych wsp\u00f3lnotach, jak parafie, dekanaty, roczniki czy stowarzyszenia. Rzeczywisto\u015b\u0107 owych wsp\u00f3lnot jest r\u00f3\u017cna, nie ulega jednak w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce \u015bwiat nie b\u0119dzie mia\u0142 lito\u015bci dla prezbiterium podzielonego, a spo\u015br\u00f3d oboj\u0119tnych na siebie nawzajem indywidualist\u00f3w \u201elew rycz\u0105cy\u201d (1 P 5, 8) \u0142atwiej wyrwie sw\u0105 zdobycz. Warto przypomnie\u0107 tu s\u0142owa Paw\u0142a: \u201eBracia, a gdyby komu przydarzy\u0142 si\u0119 jaki upadek, wy, kt\u00f3rzy pozostajecie pod dzia\u0142aniem Ducha, w duchu \u0142agodno\u015bci sprowad\u017acie takiego na w\u0142a\u015bciw\u0105 drog\u0119. Bacz jednak, aby\u015b i ty nie uleg\u0142 pokusie. Jeden drugiego brzemiona no\u015bcie i tak wype\u0142- niajcie prawo Chrystusowe. Bo kto uwa\u017ca, \u017ce jest czym\u015b, gdy jest niczym, ten zwodzi samego siebie. Niech ka\u017cdy bada w\u0142asne post\u0119powanie, a wtedy pow\u00f3d do chluby znajdzie tyl- ko w sobie samym, a nie w zestawieniu siebie z drugim\u201d (Ga 6, 1-4). Potrzebna jest wzajemna wra\u017cliwo\u015b\u0107, konkretna pomoc i du\u017ca solidarno\u015b\u0107, ale solidarno\u015b\u0107 tylko w dobrym, nigdy za\u015b w z\u0142ym, gdy brn\u0105cy w grzech i sprzeniewierzaj\u0105cy si\u0119 powo\u0142aniu prezbiter chroniony jest przed odpowiedzialno\u015bci\u0105, a w rezultacie przed w\u0142asnym nawr\u00f3ceniem.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>52. <\/strong>Kap\u0142an jako przewodnik wsp\u00f3lnoty ma prawo oczekiwa\u0107 wsparcia ze strony wiernych, wobec kt\u00f3rych sprawuje codzienn\u0105 pos\u0142ug\u0119. Trzeba tu podkre\u015bli\u0107 znaczenie modlitwy w intencji u\u015bwi\u0119cenia kap\u0142an\u00f3w oraz o powo\u0142ania kap\u0142a\u0144skie i zakonne. Na drodze wierno\u015bci kap\u0142a\u0144skiej na szczeg\u00f3ln\u0105 wdzi\u0119czno\u015b\u0107 za to- warzyszenie i oparcie zas\u0142uguj\u0105 osoby \u017cycia konsekrowanego, po\u015br\u00f3d nich te oddane cha- ryzmatowi kontemplacyjnemu.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>ZAPLANOWANA DROGA\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>53. <\/strong>Po wprowadzeniu w ide\u0119 formacji sta\u0142ej przyszed\u0142 czas konkretnego jej okre\u015blenia. Praw- d\u0119 bowiem nale\u017cy nie tylko zna\u0107, ale j\u0105 czyni\u0107 (J 3, 21), aby nie sta\u0107 si\u0119 \u201es\u0142uchaczami oszukuj\u0105cymi samych siebie\u201d (Jk 1, 22) (PDV 73). S\u0142ycha\u0107 to w obrz\u0119dach \u015bwi\u0119ce\u0144 prezbiteratu: \u201eRozwa\u017caj, co b\u0119dziesz czyni\u0107, na\u015bladuj to, czego b\u0119dziesz dokonywa\u0107, i prowad\u017a \u017cycie zgodne z tajemnic\u0105 Pa\u0144skiego krzy\u017ca\u201d.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>54. <\/strong>\u201eCzynienie prawdy\u201d w kontek\u015bcie w\u0142as- nej formacji ci\u0105g\u0142ej nie mo\u017ce by\u0107 chaotyczn\u0105, dora\u017an\u0105 akcj\u0105. Formacja ci\u0105g\u0142a winna mie\u0107 program \u201eodpowiadaj\u0105cy wielko\u015bci daru Bo- \u017cego oraz na miar\u0119 potrzeb i wymog\u00f3w na- szego czasu\u201d (PDV 78, ANUD 3). Nie chodzi jednak o opracowanie coraz bardziej szczeg\u00f3\u0142owych przepis\u00f3w, kt\u00f3re cudownie uzdrowi\u0105 \u017cycie prezbiter\u00f3w, czy o drobiazgowe wytyczne jakiej\u015b \u201edrogi doskona\u0142o\u015bci\u201d, kt\u00f3ra zmieni \u017cycie w wyczerpuj\u0105c\u0105 walk\u0119 (D\u017b 19\u201331). Poni\u017cej przedstawione zostan\u0105 dwa kluczowe aspekty formacji sta\u0142ej \u2013 jej czas i tre\u015b\u0107.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>CZAS FORMACJI STA\u0141EJ\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>55. <\/strong>Formacja ci\u0105g\u0142a dokonuje si\u0119 w codziennym czasie prezbitera, przez jego pos\u0142ug\u0119. Nie jest wi\u0119c decyduj\u0105ce, w jakiej przestrzeni przebywa prezbiter, na plebanii czy na waka- cjach, na pierwszym wikariacie czy w Domu Ksi\u0119\u017cy Emeryt\u00f3w. Zmienia si\u0119 miejsce, ale mi- jaj\u0105ce dni, tygodnie, miesi\u0105ce i lata winny by\u0107 wyznaczane przez jeden rytm, jedn\u0105 regu\u0142\u0119 \u017cy- cia. W tym sensie czas jest faktycznie wa\u017cniejszy ni\u017c przestrze\u0144 (EG 222).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>56. <\/strong>Sam Bo\u017cy Syn tak w\u0142a\u015bnie prze\u017cywa\u0142 swoj\u0105 drog\u0119. Czy to po\u015br\u00f3d wzg\u00f3rz Galilei, czy to w wielkomiejskiej Jerozolimie, czy to w codzienno\u015bci, czy w dni \u015bwi\u0105teczne, prze\u017cywa\u0142 sw\u00f3j czas w sta\u0142ym rytmie pos\u0142ugi ludziom w ci\u0105gu dnia oraz na modlitwie do Ojca po- \u015br\u00f3d nocy (\u0141k 6, 12. 17 oraz 21, 37). Na wz\u00f3r Najwy\u017cszego Kap\u0142ana prezbiter winien odkry\u0107 i doceni\u0107 rytm swego czasu: poszczeg\u00f3lnego dnia, tygodnia, miesi\u0105ca i roku liturgicznego. Dzi\u0119ki temu \u017cycie nie jest bez\u0142adnym zbiorem banalnych chwil i pustych moment\u00f3w, lecz sp\u00f3jn\u0105 egzystencj\u0105 (O\u017b 92\u2013245).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Rytm codzienny\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>57. <\/strong>Poszczeg\u00f3lny dzie\u0144 to najwa\u017cniejszy etap formacji ci\u0105g\u0142ej. Dzie\u0144 jest \u201ema\u0142ym \u017cyciem\u201d, jak zapadni\u0119cie w sen i czas nocy jest \u201ema\u0142\u0105 \u015bmierci\u0105\u201d. Dlatego w poszczeg\u00f3lnym dniu prezbitera nie mo\u017ce zabrakn\u0105\u0107 tego, co tworzy ca\u0142e jego \u017cycie. St\u0105d osobista troska ka\u017cdego prezbitera o codzienne \u201erytua\u0142y\u201d, czyli \u015bwiadomie powtarzane postawy, zachowania, gesty i s\u0142owa, kt\u00f3re stanowi\u0105 i chroni\u0105 jego to\u017csamo\u015b\u0107: od centralnego miejsca Eucharystii i s\u0142uchania S\u0142owa przez spotkania i codzienn\u0105 lektur\u0119 po spacer z r\u00f3\u017ca\u0144cem, porann\u0105 gimnastyk\u0119 czy fili\u017cank\u0119 kawy z przyjaci\u00f3\u0142mi. Cz\u0119\u015b\u0107 tych rytua\u0142\u00f3w ma charakter osobisty, cz\u0119\u015b\u0107 wsp\u00f3lnotowy, dzielony z innymi prezbiterami: odmawiana razem godzina mniejsza, planowanie pracy w parafii, posi\u0142ki czy prze\u017cywanie wolnego czasu. Wszystkie te rytua\u0142y winna cechowa\u0107 \u201eelastyczna dyscyplina\u201d (O\u017b 92\u2013100).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>58. <\/strong>W rytmie dnia \u2013 a w\u0142a\u015bciwie doby \u2013 istotne jest zachowanie stworzonego przez Boga porz\u0105dku dnia i nocy, czuwania i snu. Ksi\u0105dz cz\u0119sto do\u015bwiadcza tego, \u017ce dzie\u0144 si\u0119 ko\u0144czy, a on, mimo dobrze rozeznanych zada\u0144 i uczciwie przepracowanego czasu, widzi tyle\u00a0nieza\u0142atwionych spraw. Uznanie w\u0142asnej s\u0142abo\u015bci i ograniczenia, uszanowanie praw cia\u0142a jest tu wyrazem m\u0105dro\u015bci i pokory. Podstawow\u0105 sztuk\u0105 jest rozs\u0105dne i Bo\u017ce prze\u017cycie p\u00f3\u017anego wieczoru, kluczowego dla nast\u0119pnego poranka i w og\u00f3le ca\u0142ego dnia. To czas, w kt\u00f3rym nie mo\u017ce zabrakn\u0105\u0107 ciszy, szczerego spotkania z do\u015bwiadczeniem samotno\u015bci, lektury s\u0142owa Bo\u017cego na kolejny dzie\u0144, modlitwy na zako\u0144- czenie dnia z rzetelnym rachunkiem sumienia. Co p\u00f3\u017anym wieczorem dzieje si\u0119 w \u201eizdebce\u201d prezbitera, kt\u00f3r\u0105 widzi tylko B\u00f3g (Mt 6, 6)? Czy ten czas niszczy, czy buduje to\u017csamo\u015b\u0107 po- wo\u0142anego przez Jezusa? Dok\u0105d p\u00f3\u017anym wieczo- rem udaje si\u0119 serce kap\u0142ana? Co okazuje si\u0119 jego \u201eskarbem\u201d (por. Mt 6, 21)? Czy to \u017cycie ukryte jest z Jezusem w Bogu (pro\u015bba jutrzni Wielkiej Soboty), czy ukryte przed Bogiem?\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>59. <\/strong>Czasem formacji jest tak\u017ce kap\u0142a\u0144ska noc. Mo\u017ce by\u0107 jasna, z poszukiwaniem Boga (Ps 63, 7), wzywaniem Jego g\u0142\u0119bi przez g\u0142\u0119bi\u0119 ludzkiej duszy (Ps 42, 8), a\u017c po odnajdywa- nie Go w swej duszy (Iz 26, 9). Mo\u017ce to by\u0107 noc ciemna, bezsenna; noc choroby i smutku, b\u00f3lu cia\u0142a i ducha, walki zwyci\u0119skiej i przegranej, zmaga\u0144 o wiar\u0119 w Boga i wiar\u0119 Jego Ko\u015bcio\u0142owi, o wypowiedziane niegdy\u015b \u201eTak\u201d 50dla \u015bwi\u0119ce\u0144 i \u201eTak\u201d dla celibatu, gdy najbli\u017c- szymi sercu s\u0142owami jest krzyk Jezusa: \u201eBo\u017ce, m\u00f3j Bo\u017ce, czemu\u015b mnie opu\u015bci\u0142?\u201d (Mk 15, 34; por. Ps 22, 1).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>60. <\/strong>Swoje b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwo i charyzmat ma poranek, biblijny czas ukazania si\u0119 zbawczej mocy Boga (Ps 46, 6; 90, 14; Mt 14, 25), czas Zmartwychwstania (Mk 16, 2. 9; J 20, 1; 21, 4). Ju\u017c sama godzina pobudki staje si\u0119 przestrzeni\u0105 formacji, \u201erytua\u0142em\u201d, kt\u00f3ry mo\u017ce umocni\u0107 wyb\u00f3r Jezusa i wyb\u00f3r Jezusowy. To \u201eChwila bohaterska. Ustalona godzina wstawania. Bez wahania skieruj jedn\u0105 my\u015bl ku sprawom duchowym i&#8230; zerwij si\u0119 z \u0142\u00f3\u017cka\u201d (Josemar\u00eda Escriv\u00e1 de Balaguer, <em>Droga<\/em>). Poranek prezbitera to czas przypomnienia sobie, \u017ce jest on wo\u0142any i oczekiwany. To moment ofiarowania, zawierzenia Bogu samego siebie, Ko\u015bcio\u0142a i \u015bwiata. To czas pierwszej jako\u015bci, je\u015bli chodzi o modlitw\u0119: z jutrzni\u0105 i medytacj\u0105 Ewangelii.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>61. <\/strong>Kap\u0142a\u0144ski dzie\u0144 pracy to czas, gdy pre- zbiter staje si\u0119 ofiarnym barankiem. Ofiara jest bowiem \u201esednem tajemnicy chrze\u015bcija\u0144skiego duszpasterstwa, gdy\u017c Chrystus Pasterz jest tak\u017ce Barankiem. Jest On Pasterzem, poniewa\u017c jest Barankiem. \u017baden pastrze nie mo\u017c by\u0107 prawdziwym pasterzem Bo\u017cego stada, je\u015bli nie stanowi jedno z Barankiem Bo\u017cym, z\u0142o\u017co- nym w ofierze za grzechy \u015bwiata\u201d (Jan Pawe\u0142 II, 25 wrze\u015bnia 1999). Jest to tym bardziej wyra\u017ane, gdy kap\u0142an do\u015bwiadczany jest przez pr\u00f3by, pora\u017cki i nie widzi owoc\u00f3w swej pracy, kt\u00f3rej nie brakuje. Staje si\u0119 \u201ewszystkim dla wszystkich, \u017ceby w og\u00f3le ocali\u0107 przynajmniej niekt\u00f3rych. Wszystko za\u015b [czyni] dla Ewangelii, by mie\u0107 w niej sw\u00f3j udzia\u0142\u201d (1 Kor 9, 22b-23). Nieraz dotyka go \u201eherezja dzia\u0142ania\u201d (MN), cho\u0107 z drugiej strony nie jest wolny od bierno\u015bci, zniech\u0119cenia, snucia si\u0119 bez motywacji i celu. Odzwierciedleniem postawy na\u015bladowa- nia Chrystusa jest tu wi\u0119c \u201estosunek ilo\u015bci czasu po\u015bwi\u0119canego pos\u0142udze do czasu przeznaczanego na w\u0142asne sprawy\u201d (RISP 351).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>62. <\/strong>W tej nieraz pospiesznej codzienno\u015bci prezbiter winien przyzna\u0107 prymat \u017cyciu duchowemu, stawiaj\u0105c je przed wszystkimi innymi aktywno\u015bciami (PDV 73), w duchu, kt\u00f3rym przepe\u0142niona jest Liturgia Godzin, czyli przez rytmiczne u\u015bwi\u0119canie czasu (OWLG 10\u201311). Nieraz wydaje si\u0119 to marnowaniem dnia, ale: \u201eNie ulegajmy pokusie po\u015bpiechu, a czas oddany Chrystusowi w cichej, osobistej modlitwie niech nie wydaje si\u0119 czasem straconym. To w\u0142a\u015bnie wtedy rodz\u0105 si\u0119 najwspanialsze owoce duszpasterskiej pos\u0142ugi. Nie trzeba zra\u017ca\u0107 si\u0119 tym, \u017ce modlitwa wymaga wysi\u0142ku, \u017ce podczas niej zdaje si\u0119, \u017ce Jezus milczy. On milczy, ale dzia\u0142a\u201d (PDD, PDV 72).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Rytm tygodniowy\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>63. <\/strong>Rytm \u017cycia, z ca\u0142\u0105 jego bogat\u0105 r\u00f3\u017cno- rodno\u015bci\u0105, winien by\u0107 jeszcze wyra\u017aniejszy w kap\u0142a\u0144skim tygodniu. W tygodniu mo\u017cna \u0142atwiej pogodzi\u0107 r\u00f3\u017cne przeciwstawne wymo- gi \u017cycia i znale\u017a\u0107 ich r\u00f3wnowag\u0119 \u2013 praca i od- poczynek, zwyczajno\u015b\u0107 i \u015bwi\u0119towanie, postawa aktywnej Marty i kontempluj\u0105cej Marii, Jezu- sowe dni pos\u0142ugi na r\u00f3wninie i noce oddania si\u0119 Ojcu na wzg\u00f3rzach (O\u017b 121). St\u0105d wielkie znaczenie rytmu tygodnia, kt\u00f3ry obiera prezbiter, z pracowitym Dniem Pa\u0144skim, z dniem odpoczynku, dniem spotka\u0144, z tym wszystkim, co ksi\u0105dz okre\u015bla w zdaniu zaczynaj\u0105cym si\u0119 od: \u201eJa ka\u017cdego tygodnia&#8230;\u201d, by potem opisa\u0107 swoj\u0105 trosk\u0119 o ludzki, duchowy, intelektualny i duszpasterski wymiar swego stawania si\u0119 uczniem Jezusa.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>64<\/strong>. W kontek\u015bcie tygodnia jeszcze raz nale\u017cy podkre\u015bli\u0107 potrzeb\u0119 r\u00f3wnowagi w \u017cyciu prezbitera. Niezb\u0119dna jest harmonia mi\u0119dzy aktywno\u015bci\u0105 a bierno\u015bci\u0105, dzia\u0142aniem a adoracj\u0105, g\u0142oszeniem a s\u0142uchaniem S\u0142owa, prac\u0105 a odpoczynkiem. Zasad\u0105 odpoczynku jest robienie czego\u015b odmiennego, co jednak nie sprzeciwia si\u0119 podstawowemu wyborowi i warto\u015bciom prezbitera. Wszystko, co w czasie odpoczynku podaje w w\u0105tpliwo\u015b\u0107 wyb\u00f3r prezbiteratu, jest w rzeczywisto\u015bci ucieczk\u0105. Odpoczynek jest inn\u0105 drog\u0105 do w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci, drog\u0105 nieco- dzienn\u0105, przywracaj\u0105c\u0105 r\u00f3wnowag\u0119 \u017cycia: mo\u017ce to by\u0107 do\u015bwiadczenie \u017cycia kulturalnego, sport, kontakt z przyrod\u0105, odpowiednia lektura, praca fizyczna (O\u017b 125\u2013126).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Rytm miesi\u0119czny\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>65. <\/strong>W rytmie miesi\u0119cznym prezbitera podkre\u015bli\u0107 nale\u017cy dwa wydarzenia. Najpierw s\u0105 to dni przyst\u0105pienia do sakramentu pokuty i pojednania u sta\u0142ego spowiednika. Regularna spowied\u017a, zasadniczo co dwa tygodnie, to jeden z najbardziej istotnych punkt\u00f3w na drodze formacji sta\u0142ej. Tylko w\u00f3wczas prezbiter pozostaje uczniem, gdy jest \u015bwiadom prawdy o w\u0142asnej grzeszno\u015bci (O\u017b 148\u2013149).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>66. <\/strong>Drugim wydarzeniem jest indywidualny dzie\u0144 skupienia. W du\u017cej mierze dzi\u0119ki niemu \u017cycie prezbitera staje si\u0119 podobne do drzewa \u017cycia, kt\u00f3re wydaje sw\u00f3j owoc ka\u017cdego miesi\u0105ca (Ap 22, 2). Indywidualny dzie\u0144 skupienia s\u0142u\u017cy temu, by zebra\u0107 w ca\u0142o\u015b\u0107 swe rozproszone \u017cycie, by poby\u0107 w dystansie do \u015bwiata, by poby\u0107 w blisko\u015bci Jezusa w Jego S\u0142owie i Sakramencie, by odkry\u0107 pi\u0119kno najprostszych spraw.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Rytm roczny\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>67. <\/strong>Rytm roku liturgicznego jest progra- mem formacji samym w sobie. Czas od Adwentu przez Bo\u017ce Narodzenie, Wielki Post i Wielkanoc po Okres w ci\u0105gu roku ukazuje sens kap\u0142a\u0144skiego \u017cycia: \u201eJest nim Jezus Chrystus, Oczekiwany przez ludzi, B\u00f3g, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 Cia\u0142em, Ten, kt\u00f3ry dla cz\u0142owieka umar\u0142 i zma twychwsta\u0142, a teraz siedzi po prawicy Ojca, sk\u0105d wylewa na ca\u0142\u0105 ludzko\u015b\u0107 swojego Ducha i Jego dary\u201d (O\u017b 160). W prze\u017cywaniu roku liturgicz- nego nie chodzi wi\u0119c jedynie o sprofilowanie duszpasterskiego dzia\u0142ania prezbitera, lecz o in- tymn\u0105, duchow\u0105 g\u0142\u0119bi\u0119 jego \u017cycia.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>68. <\/strong>Adwent przypomina, \u017ce oczekiwanie to nieusuwalna cz\u0119\u015b\u0107 \u017cycia prezbitera. Istniej\u0105\u00a0bowiem pragnienia, kt\u00f3re zaspokoi tylko Bog.<br \/>W okresie Bo\u017cego Narodzenia ksi\u0105dz otrzy- muje zapowied\u017a spe\u0142nienia owego pragnienia: nowe prze\u017cycie obecno\u015bci przychodz\u0105cego Boga, Emmanuela, pewno\u015b\u0107, \u017ce B\u00f3g jest mi- \u0142o\u015bci\u0105, \u017ce prezbiter jest przez Niego mi\u0142owany. Wielki Post to czas osobistego nawr\u00f3cenia, <em>exodus <\/em>starego cz\u0142owieka i przyj\u0119cie Jezusowej logiki ofiary i krzy\u017ca jako swojej osobistej lo- giki. Triduum Paschalne to koncentracja ca\u0142ej Tajemnicy Jezusa w trzech dniach: od Wielkiego Czwartku z odnowieniem przyrzecze\u0144 kap\u0142a\u0144skich, przez liturgi\u0119 M\u0119ki Pa\u0144skiej, gdy prezbiter k\u0142adzie si\u0119 na posadzce, przez Wielk\u0105 Sobot\u0119, po Wigili\u0119 Paschaln\u0105, gdy \u017cycie ksi\u0119dza powstaje z martwych razem z Jezusem. Okres Wielkanocy to przypomnienie o pi\u0119k- nie i \u0142asce kap\u0142a\u0144skiej pos\u0142ugi. W Zes\u0142anie Ducha \u015awi\u0119tego prezbiter na nowo prze\u017cywa zrodzenie Ko\u015bcio\u0142a i misj\u0119 uobecniania Jezusa przez Sakramenty i S\u0142owo. Okres w ci\u0105gu roku przypomina, \u017ce formacja dokonuje si\u0119 w\u0142a\u015b-nie w codzienno\u015bci i nie ma sensu \u017cy\u0107 samym tylko oczekiwaniem lepszej przysz\u0142o\u015bci, nowej parafii, nowego proboszcza, nowego wikarego, nadzwyczajnych wydarze\u0144, a przy tym zupe\u0142nie by\u0107 nieobecnym w swoim \u201etu i teraz\u201d (O\u017b 159\u2013245).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>69. <\/strong>M\u00f3wi\u0105c o porz\u0105dku czasu, nale\u017cy pod- kre\u015bli\u0107 tak\u017ce porz\u0105dek przestrzeni, czyli kon- kretnych miejsc \u017cycia i pos\u0142ugi ksi\u0119dza. Nie nale\u017cy lekcewa\u017cy\u0107 porz\u0105dku zewn\u0119trznego, skoro mo\u017ce on dopom\u00f3c w integrowaniu \u017cycia (O\u017b 137\u2013138): \u201eNa\u015bladowanie Chrystusa wy- maga codziennej ascezy i prostoty \u017cycia, wolnej od chciwo\u015bci i pr\u00f3\u017cno\u015bci. Odzwierciedleniem tej postawy jest styl i standard wyposa\u017cenia mieszkania, wyb\u00f3r u\u017cywanych przedmiot\u00f3w\u201d (RISP 351). S\u0142uszne jest urz\u0105dzenie na plebanii oratorium, miejsca wsp\u00f3lnej kap\u0142a\u0144skiej modlitwy (ANUD 8).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>TRE\u015a\u0106 FORMACJI STA\u0141EJ\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>70. <\/strong>Po ukazaniu czasu formacji sta\u0142ej przypatrzmy si\u0119 elementom, kt\u00f3re \u00f3w czas wype\u0142- niaj\u0105. To sprawy, kt\u00f3re w okre\u015blonym rytmie dnia, tygodnia, miesi\u0105ca, roku tworz\u0105 i umac- niaj\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 prezbitera \u2013 wyb\u00f3r Jezusa i wyb\u00f3r Jezusowy.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>S\u0142owo Bo\u017ce s\u0142uchane i przepowiadane\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>71. <\/strong>S\u0142owo Bo\u017ce winno by\u0107 szczeg\u00f3lnie obec- ne w \u017cyciu i pos\u0142udze prezbitera (SA 154\u2013158, PO 13). By kap\u0142an sta\u0142 si\u0119 prawdziwym s\u0142ug\u0105 i g\u0142osicielem S\u0142owa, wpierw winien sam sta\u0107 si\u0119 jego s\u0142uchaczem. Je\u015bli chce ewangelizowa\u0107 innych s\u0142owem Bo\u017cym, musi sam pozwoli\u0107 na to, by s\u0142owo Bo\u017ce zewangelizowa\u0142o jego \u017cycie (EG 152\u2013153). Pierwszym pytaniem ksi\u0119dza, gdy otwiera Bibli\u0119, nie mo\u017ce by\u0107: \u201eCo ja im powiem?\u201d, lecz: \u201eCo Ty mi m\u00f3wisz?\u201d. Powodem spotkania ze s\u0142owem Bo\u017cym nie jest konieczno\u015b\u0107 wyg\u0142oszenia homilii, lecz samo bycie prezbiterem.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>72. <\/strong>Prezbiter jest codziennym s\u0142uchaczem s\u0142owa Bo\u017cego. Oznacza to wpisanie w swoj\u0105\u00a0osobist\u0105 regu\u0142\u0119 \u017cycia wieczornego <em>lectio <\/em>i porannego <em>meditatio<\/em>, zgodnie z praktyk\u0105 <em>lectio divina<\/em>, lub zastosowanie innej metody codziennej modlitwy s\u0142owem Bo\u017cym (ANUD 12). Nie chodzi o pobie\u017cne, trwaj\u0105ce kilka sekund zapoznanie si\u0119 z g\u0142\u00f3wn\u0105 tre\u015bci\u0105 tekstu, lecz o modlitw\u0119, odniesienie do swego \u017cycia, o <em>oratio <\/em>i <em>contemplatio<\/em>. Nale\u017cy przeznaczy\u0107 na to odpowiedni czas; dobr\u0105 praktyk\u0105 jest p\u00f3\u0142 godziny. W \u015bwietle tego s\u0142owa prezbiter prze\u017cywa swoje codzienne nawr\u00f3cenie do za\u017cy\u0142o\u015bci ze S\u0142owem Wcielonym, odnow\u0119 swego powo\u0142ania, pog\u0142\u0119bienie wierno\u015bci, odnalezienie kryteri\u00f3w dla zada\u0144 codzieno\u015bci (PDV 26, 47, EG 34\u201339). Dopiero jako wierny s\u0142uchacz staje si\u0119 autentycznym g\u0142osicielem s\u0142owa Bo\u017cego, nie za\u015b w\u0142asnych wizji.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Sakrament Eucharystii przyjmowany i dawany\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>73. <\/strong>Sercem kap\u0142a\u0144skiego \u017cycia, tak\u017ce formacji ci\u0105g\u0142ej, jest Eucharystia. Do niej prowadzi s\u0142owo Bo\u017ce, w niej si\u0119 zaczyna i do niej zmierza \u017cycie wsp\u00f3lnoty parafialnej (SA 154\u2013157). Nie by\u0142oby kap\u0142a\u0144stwa, gdyby nie Eucharystia, i nie by\u0142oby Eucharystii, gdyby nie kap\u0142a\u0144stwo: \u201eEucharystyczna forma chrze\u015bcija\u0144skiej egzystencji\u00a0objawia si\u0119 bez w\u0105tpienia w szczeg\u00f3lny spos\u00f3b w stanie kap\u0142a\u0144skim. Duchowo\u015b\u0107 kap\u0142a\u0144ska jest ze swej istoty eucharystyczna. [&#8230;] Msza \u015awi\u0119ta prze\u017cywana z wiar\u0105 kszta\u0142tuje cz\u0142owieka w najg\u0142\u0119bszym znaczeniu tego s\u0142owa, gdy\u017c sprzyja upodabnianiu si\u0119 do Chrystusa oraz utwierdza kap\u0142ana w jego powo\u0142aniu\u201d (SC 81). Codzienn\u0105 regu\u0142\u0105 \u017cycia prezbitera jest wi\u0119c codzienna celebracja Eucharystii, zalecana tak\u017ce wtedy, gdy nie ma wiernych (KPK 904), z odpowiednim przygotowaniem i dzi\u0119kczynieniem, z czystym sercem i wymytymi r\u0119koma, z dobranymi tekstami mszalnymi, z trosk\u0105 o czysto\u015b\u0107 obrusu i puryfikaterza, o \u015bpiew i w\u0142a\u015bciwie proklamowane czytania, o punktualno\u015b\u0107 i nieza\u015bmiecanie liturgii prywatnymi wtr\u0119tami, o pobo\u017cne rozdawanie Komunii i puryfikacj\u0119 (ANUD 12). Przede wszystkim za\u015b z trosk\u0105 prezbitera o g\u0142\u0119bok\u0105 osobist\u0105 wiar\u0119, \u017ce trzyma w r\u0119ku prawdziwe Cia\u0142o Syna Bo\u017cego.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>74. <\/strong>\u201eCentralne miejsce Eucharystii w na- szym kap\u0142a\u0144skim \u017cyciu i duszpasterskim pos\u0142u- giwaniu powinno zaznacza\u0107 si\u0119 tak\u017ce w syste- matycznej, codziennej adoracji Naj\u015bwi\u0119tszego\u00a0Sakramentu. Nasza wiara i mi\u0142o\u015b\u0107 do Euchary- stii nie mog\u0105 pozwoli\u0107, by Chrystus w tabernakulum przebywa\u0142 w samotno\u015bci\u201d (ANUD 12).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Sakrament pokuty i pojednania przyjmowany i dawany\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>75. <\/strong>Nie ma formacji ci\u0105g\u0142ej \u2013 nie ma postawy ucznia Jezusa \u2013 bez regularnego \u017cycia sakramentem pokuty i pojednania. Prezbiter jest pierwszym z korzystaj\u0105cych ze spowiedzi, nie jest bowiem bezgrzeszny, lecz stanowi cz\u0119\u015b\u0107 wsp\u00f3lnoty pojednanych z Bogiem grzesznik\u00f3w (PDD). \u201eGdyby jaki\u015b kap\u0142an nie spowiada\u0142 si\u0119 lub spowiada\u0142 si\u0119 \u017ale, bardzo szybko odbi\u0142oby si\u0119 to na samym jego kap\u0142a\u0144stwie i sprawowaniu kap\u0142a\u0144stwa, co dostrzeg\u0142aby r\u00f3wnie\u017c wsp\u00f3lnota, kt\u00f3rej jest pasterzem. Pami\u0119tajmy, zaniechanie praktyki spowiedzi sakramentalnej przez samego ksi\u0119dza jest zwykle przyczyn\u0105 i zwiastunem powa\u017cnego kryzysu jego to\u017csamo\u015bci kap\u0142a\u0144skiej, natomiast cz\u0119sta i regularna spowied\u017a \u2013 \u017ar\u00f3d\u0142em gorliwo\u015bci ewangelicznej i wewn\u0119trznej pogody ducha\u201d (ANUD 12). Uczciwe, dog\u0142\u0119bne uznanie swej grzeszno\u015bci jest tym bardziej istotne, \u017ce w kulturze samousprawiedliwienia i utraty \u201epoczucia grzechu\u201d (PDV 48) ksi\u0105dz potrafi wyt\u0142umaczy\u0107 siebie \u0142atwiej i szybciej ni\u017c inni wierni, odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 do r\u00f3\u017cnych rzekomych \u201eteologii\u201d.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>76. <\/strong>Spowied\u017a winna dokonywa\u0107 si\u0119 u sta\u0142ego spowiednika, kompetentnej, nieprzypadkowej osoby. Oraz w regularnym czaie, zasadniczo co dwa tygodnie. Brak sta\u0142ego spowiednika cz\u0119sto idzie w parze z brakiem ch\u0119ci zaanga\u017cowania si\u0119 w \u017cycie duchowe i formacj\u0119 sta\u0142\u0105. Jest to ewidentna oznaka konieczno\u015bci nawr\u00f3cenia. Droga regularnej spowiedzi oznacza \u2013 i tu wida\u0107 r\u00f3\u017cne rytmy formacji sta\u0142ej \u2013 \u017ce wieczor- ny rachunek sumienia w czasie komplety nie mo\u017ce by\u0107 tylko pobo\u017cnym westchni\u0119ciem, ale wa\u017cn\u0105 chwil\u0105 kap\u0142a\u0144skiego wieczoru. Jego elementem jest i dzi\u0119kczynienie za dobro, i uznanie grzech\u00f3w. Sprawdzon\u0105 drog\u0105 tej modlitwy jest ignacja\u0144ski rachunek sumienia, \u201ekwadrans szczero\u015bci\u201d, z dzi\u0119kczynieniem, pro\u015bb\u0105 o uzna- nie grzech\u00f3w, przej\u015bciem my\u015bl\u0105 i uczuciem minionego przez miniony dzie\u0144, pro\u015bb\u0105 o przebaczenie i z postanowieniem poprawy. Opr\u00f3cz regularnej spowiedzi wskazane jest kierownicto duchowe, szczeg\u00f3lnie w sytuacji krytycznej, takiej jak zmiana miejsca albo zadania, problemy w pos\u0142udze, niepowodzenia w pracy, brak zrozumienia, odrzucenie przez parafian i kap\u0142an\u00f3w, choroby fizyczne i psychiczne, utrata wiary, silne pokusy, nieuporz\u0105dkowane relacje, utrata to\u017csamo\u015bci (O\u017b 223).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>77. <\/strong>Elementem tej drogi jest duch pokuty, ascezy, umartwienia, uczynk\u00f3w mi\u0142osierdzia, by w prezbiterze dokona\u0142o si\u0119 \u201edrugie nawr\u00f3cenie\u201d na wz\u00f3r \u015bw. Paw\u0142a, kt\u00f3re mia\u0142o miejsce nie pod Damaszkiem, lecz trwa\u0142o ca\u0142\u0105 drog\u0119 jego \u017cycia, przez wiele lat (2 Kor 12, 7-10). Podejmuj\u0105c ide\u0119 rytmu formacji sta\u0142ej, w ci\u0105gu dnia mo\u017ce to by\u0107 wieczorna cisza i umiarkowanie w jedzeniu, w ci\u0105gu tygodnia pi\u0105tkowe odwiedziny chorych wsp\u00f3\u0142braci, post od medi\u00f3w, w ci\u0105gu miesi\u0105ca post w dniu spowiedzi, w ci\u0105gu roku wielkopostna ja\u0142mu\u017cna lub wstrzemi\u0119\u017aliwo\u015b\u0107 od alkoholu w okre\u015blonych okresach.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Liturgia godzin\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>78. <\/strong>Do zrodzonej z sakramentu \u015bwi\u0119ce\u0144 regu\u0142y \u017cycia, ju\u017c od pierwszego ich stopnia, nale\u017cy modlitwa Liturgi\u0105 Godzin. Ta modlitwa jest nieod\u0142\u0105cznym towarzyszem ka\u017cdej pory dnia, najczarniejszej nocy i najdalszej podr\u00f3\u017cy. Modl\u0105c si\u0119 Liturgi\u0105 Godzin, prezbiter modli si\u0119 z Chrystusem i z ca\u0142ym Ko\u015bcio\u0142em, a tak\u017ce za ca\u0142y Ko\u015bci\u00f3\u0142 i \u015bwiat. Liturgia Godzin powinna by\u0107 elementem kap\u0142a\u0144skich spotka\u0144. Modlitw\u0119 t\u0119 nale\u017cy odmawia\u0107 integralnie, zatem w ca\u0142o\u015bci, i jako u\u015bwi\u0119canie czasu winna by\u0107 roz\u0142o\u017cona na odpowiednie pory ca\u0142ego dnia, nie za\u015b przesuwana na ostatnie chwile przed\u00a0snem (ANUD 12). O skupieniu w czasie modlitwy dosadnie pisa\u0142 \u015bw. Tomasz Morus: \u201ePo sko\u0144czeniu naszych modlitw przebiegnijmy my\u015bl\u0105 kolejno ca\u0142y ten czas, kt\u00f3ry sp\u0119dzili\u015bmy modl\u0105c si\u0119. Jakie\u017c szale\u0144stwa tam zobaczymy? [&#8230;] B\u0119dziemy naprawd\u0119 rzeczywi\u015bcie zdumieni, \u017ce w og\u00f3le by\u0142o mo\u017cliwe, by w tak kr\u00f3tkim czasie nasze my\u015bli rozbieg\u0142y si\u0119 do tylu miejsc tak bardzo oddalonych od siebie, mi\u0119dzy tyle r\u00f3\u017cnych spraw, rozmaitych, wielorakich, w tak bezsensownej gonitwie. [&#8230;] A wreszcie nasze ruchy r\u0105k, w jaki spos\u00f3b i one zdradzaj\u0105, \u017ce my\u015blami b\u0142\u0105kamy si\u0119 gdzie\u015b daleko? Drapiemy si\u0119 po g\u0142owie, czy\u015bcimy paznokcie scyzorykiem, d\u0142ubiemy palcem w nosie, jednocze\u015bnie recytu- jemy nieodpowiednie teksty. Nie maj\u0105c poj\u0119cia, co ju\u017c powiedzieli\u015bmy i czego nie powiedzieli- \u015bmy, zgadujemy na dziko, co jeszcze zosta\u0142o do powiedzenia\u201d (<em>Pisma wi\u0119zienne<\/em>).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Cisza\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>79. <\/strong>\u017bycie <em>silentium sacrum <\/em>nie nale\u017cy tylko do seminaryjnej formacji pocz\u0105tkowej, lecz jest tak\u017ce wa\u017cnym elementem duchowej drogi prezbitera w miejscach jego pos\u0142ugi. Cisza jest uprzywilejowanym miejscem s\u0142uchania Boga i nas\u0142uchiwania samego siebie. W ciszy dochodzi do g\u0142osu prawda serca \u2013 jego niepok\u00f3j i na- dzieja, jego nieporz\u0105dek, jego pragnienia. Gdy brakuje ciszy, brakuje do\u015bwiadczenia i blisko\u015bci Boga, a tak\u017ce do\u015bwiadczenia prawdy o swoim \u017cyciu. Wraz z tym zamyka si\u0119 droga nawr\u00f3cenia i ro\u015bnie wyobcowanie prezbitera wobec Boga, ludzi i samego siebie. Szczeg\u00f3lnym czasem ciszy jest kap\u0142a\u0144ski p\u00f3\u017any wiecz\u00f3r. Cisza stanowi wa\u017cn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 osobistych adoracji, indywidualnych dni skupienia czy rekolekcji.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Lektura duchowa i studium teologii\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>80. <\/strong>Niezast\u0105piona w pos\u0142udze i \u017cyciu ka- p\u0142ana jest osobista lektura duchowa, kt\u00f3ra nie tylko poszerza jego wiedz\u0119, ale daje tak\u017ce mo\u017cliwo\u015b\u0107 refleksji nad swym \u017cyciem (SA 157\u2013158). Pierwsz\u0105 lektur\u0105 duchow\u0105 jest Biblia. Wa\u017cne miejsce zajmuje lektura dotykaj\u0105ca formacji ludzkiej, duchowej, spraw wiary oraz \u017cycia i po- s\u0142ugi prezbitera.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>81. <\/strong>Uzyskanie stopnia magistra teologii nie jest ko\u0144cem formacji intelektualnej. To raczej koniec jej pocz\u0105tku. Troska o rozumienie wiary, poznawanie prawdy, zg\u0142\u0119bianie Objawienia pozostaje ci\u0105g\u0142ym zadaniem. Formacji sta\u0142ej s\u0142u\u017cy osobiste studium, ale tak\u017ce kszta\u0142cenie si\u0119\u00a0w r\u00f3\u017cnych instytucjach. Wyposa\u017ceniem mieszkania prezbitera winny by\u0107 i osobista bibliote- ka, i biurko, miejsca codziennej formacji w jej wymiarze intelektualnym.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Synowie Maryi\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>82. <\/strong>Prezbiter jest w duchowy spos\u00f3b synem Maryi, kt\u00f3ry nie tylko bierze J\u0105 do siebie, ale i daje si\u0119 przez Ni\u0105 zabra\u0107 w jej tajemnic\u0119 mi\u0142owania Jezusa (por. J 19, 26-27): \u201eWypada wi\u0119c, aby ka\u017cdy [prezbiter] wzi\u0105\u0142 J\u0105 do siebie, podobnie jak aposto\u0142 Jan na Golgocie, czyli aby pozwoli\u0142 Maryi zamieszka\u0107 w domu swego sakramentalnego kap\u0142a\u0144stwa\u201d (Jan Pawe\u0142 II, <em>List na Wielki Czwartek 1998<\/em>). Zabranie Maryi do siebie jest tak\u017ce przyj\u0119ciem jej sposobu by- cia uczniem Jezusa. Dlatego Maryja winna by\u0107 obecna na ca\u0142ej drodze formacji sta\u0142ej (SA 158). Charyzmatowi \u015bwi\u0119ce\u0144 bliska jest Maryja w jej postawie s\u0142u\u017cebnicy, kt\u00f3ra s\u0142ucha, w pos\u0142usze\u0144stwie Bogu odpowiada \u201e<em>Fiat<\/em>\u201d, przyjmuje S\u0142owo i rodzi Cia\u0142o (PDV 82). Uczy Ona postawy zawierzenia Bogu swojego \u017cycia, od \u201e<em>Fiat<\/em>\u201d a\u017c po \u201e<em>Stabat<\/em>\u201d obok Ukrzy\u017cowanego. Jej postawa w Kanie Galilejskiej, gdzie ods\u0142ania i wskazuje na Jezusa, ukazuje istot\u0119 powo\u0142ania prezbitera: by nieustannie ods\u0142ania\u0107 Jezusa drugiemu cz\u0142owiekowi i nie ulega\u0107 pokusie skupiania innych na sobie, by czyni\u0107 wszystko, co Jezus m\u00f3wi (EG 284\u2013288). Maryjno\u015b\u0107 jest szczeg\u00f3lnym rysem duchowo\u015bci polskiego kap\u0142ana: \u201eMi\u0142ucie Maryj\u0119, drodzy bracia! Nie musz\u0119 wam tego powtarza\u0107 ani zaleca\u0107, bo to jest te\u017c jaki\u015b polski charyzmat: Mi\u0142ujcie Maryj\u0119! Z tej mi\u0142o\u015bci nie przestawajcie czerpa\u0107 si\u0142y dla waszych serc! Tak m\u00f3wi\u0119 z ca\u0142ym poczuciem tej rzeczywisto\u015bci, jak\u0105 jest ludzkie serce. Nie przestawajcie czerpa\u0107 si\u0142y dla waszych serc. Niech Ona okazuje si\u0119 dla was i przez was r\u00f3wnie\u017c Matk\u0105 wszystkich, kt\u00f3- rzy tak bardzo spragnieni s\u0105 tego macierzy\u0144stwa: Jej opieki!\u201d (Jan Pawe\u0142 II, 6 czerwca 1979).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>83. <\/strong>Mi\u0142owanie Maryi to przyjmowanie Jej postawy w codzienno\u015bci: jej \u201e<em>Fiat<\/em>\u201d pos\u0142usze\u0144- stwa, jej \u201e<em>Magnificat<\/em>\u201d uwielbienia i jej \u201e<em>Stabat<\/em>\u201d zawierzenia (O\u017b 215\u2013219). Bycie synem Maryi znajduje sw\u00f3j wyraz tak\u017ce \u2013 zale\u017cnie od rytmu formacji sta\u0142ej \u2013 w modlitwie r\u00f3\u017ca\u0144cowej i <em>Anio\u0142 Pa\u0144ski<\/em>, prze\u017cywaniu sob\u00f3t, w majowych litaniach, w dorocznych pielgrzymkach.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Mi\u0142o\u015b\u0107 pasterska i duch s\u0142u\u017cby\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>84. <\/strong>Do regu\u0142y \u017cycia prezbitera nale\u017cy kon- kretnie realizowana mi\u0142o\u015b\u0107 pasterska, zrodzona\u00a0z sakrametu \u015bwi\u0119ce\u0144, tworz\u0105ca cz\u0119\u015b\u0107 charyzmatu (S\u0142owo, Sakrament, Lud). Mi\u0142o\u015b\u0107 pasterska i duch misyjno\u015bci s\u0105 w ostateczno\u015bci wyrazem mi\u0142o\u015bci do Jezusa, co s\u0142ycha\u0107 w niezapomnianym dialogu, jaki mia\u0142 miejsce mi\u0119dzy Zmartwychwsta\u0142ym Jezusem a Piotrem nad Jeziorem Galilejskim: \u201eKochasz Mnie, wi\u0119c pa\u015b moje owce\u201d (por. J 21, 17). Pos\u0142uga duszpasterska nie jest zewn\u0119trznym obowi\u0105zkiem, zawodem jak inne profesje \u015bwiata, na kt\u00f3ry ksi\u0105dz przeznacza wycinek swego \u017cycia. Przez pos\u0142ug\u0119 duszpastersk\u0105 prezbiter uto\u017csamia si\u0119 z Jezusem, kt\u00f3ry dni po\u015bwi\u0119ca\u0142 byciu po\u015br\u00f3d ludu, nauczaj\u0105c i uzdrawiaj\u0105c (por. Mk 3, 20-21). Z racji r\u00f3\u017cnych trudno\u015bci pos\u0142uga mi\u0142o\u015bci pasterskiej i duch s\u0142u\u017cby wymagaj\u0105 ci\u0105g\u0142ej formacji. Formacja za\u015b \u2013 przyjmowanie duchowego kszta\u0142tu Jezusa \u2013 dokonuje si\u0119 w\u0142a\u015bnie poprzez pos\u0142ug\u0119 pastersk\u0105.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>85. <\/strong>Dla prezbitera oznacza to szereg konkretnych postaw: rzetelne przygotowanie homilii i troska o liturgi\u0119, prowadzenie grup parafialnych, pos\u0142uga w kancelarii i na katechezie, wychodzenie na peryferia miejsc swej pos\u0142ugi. Prezbiter, nawet je\u015bli pos\u0142uguje w ma\u0142ej parafii, winien zachowa\u0107 prawdziwie katolickie spojrzenie, obejmuj\u0105ce ca\u0142y \u015bwiat: \u201enie mo\u017cemy pozostawa\u0107 oboj\u0119tni na te obszary \u015bwiata, gdzie brak jest kap\u0142an\u00f3w, a ludy s\u0105 oddalone od \u015bwiat\u0142a Ewangelii. [Kap\u0142a\u0144stwo] Zobowi\u0105zuje tak\u017ce do wspierania ca\u0142ym sercem \u2013 materialnie i duchowo, przez \u017carliw\u0105 modlitw\u0119 osobist\u0105 i wsp\u00f3lnotow\u0105 oraz przez ofiar\u0119 \u2013 udaj\u0105cych si\u0119 na kra\u0144ce \u015bwiata misjonarzy\u201d (ANUD 16). St\u0105d szczeg\u00f3ln\u0105 odpowiedzialno\u015bci\u0105 jest konkretne wspieranie wroc\u0142awskich ksi\u0119\u017cy fideidonist\u00f3w przez modlitw\u0119, ofiary materialne czy serdeczn\u0105 go\u015bcin\u0119.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Rekolekcje, dni skupienia, sesje formacyjne\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>86. <\/strong>W rytmie rocznym szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119 odgrywaj\u0105 rekolekcje kap\u0142a\u0144skie, czas spojrzenia w prawdzie na swoj\u0105 drog\u0119 i jeszcze mocniejszego ukochania swej to\u017csamo\u015bci \u2013 wyboru Jezusowego i wyboru Jezusa. Prezbiter Archidiecezji Wroc\u0142awskiej ma obowi\u0105zek uczestniczenia w dorocznych rekolekcjach kap\u0142a\u0144skich (SA 152). Winny one trwa\u0107 nie kr\u00f3cej ni\u017c trzy pe\u0142ne doby i mie\u0107 charakter zamkni\u0119ty, bez opuszczania miejsca. Nic nie zast\u0119puje udzia\u0142u w rekolekcjach.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>87. <\/strong>Prezbiterowi nie brakuje wydarze\u0144, kt\u00f3re umacniaj\u0105 jego to\u017csamo\u015b\u0107: wsp\u00f3lnotowe dni skupienia w dekanatach, wielkopostny dzie\u0144\u00a0skupienia ksi\u0119\u017cy w pierwsz\u0105 sobot\u0119 Wielkiego Postu, wielkoczwartkowa Msza Krzy\u017cma z odnowieniem przyrzecze\u0144 kap\u0142a\u0144skich, sesje formacyjne, konferencje pastoralne, kursy i sympozja (np. Wroc\u0142awskie Dni Duszpasterskie), uroczysto\u015bci \u015bwi\u0119ce\u0144 diakonatu i prezbiteratu, rocznice kap\u0142a\u0144skie, ostatnie po\u017cegnania kap\u0142an\u00f3w i ich najbli\u017cszych, pielgrzymki, sto- warzyszenia kap\u0142a\u0144skie, spotkania formacyjne w grupach wiekowych. Kap\u0142anom pozostaj\u0105cym w stanie r\u00f3\u017cnorodnych kryzys\u00f3w s\u0142u\u017c\u0105 pomoc\u0105 o\u015brodki odnowy duchowej (ANUD 11).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>88. <\/strong>Szczeg\u00f3ln\u0105 przestrzeni\u0105 dla diakon\u00f3w i prezbiter\u00f3w Archidiecezji Wroc\u0142awskiej jest Dom Formacji Sta\u0142ej w Sulistrowiczkach.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Duch komunii\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>89. <\/strong>Miejscem formacji sta\u0142ej, a zarazem jej narz\u0119dziem i przedmiotem troski jest wsp\u00f3l- nota prezbiterium. Cho\u0107 wi\u0119\u017a mi\u0119dzy ksi\u0119\u017cmi cz\u0119sto wygl\u0105da bardziej na \u201erzeczywisto\u015b\u0107 w drodze\u201d ni\u017c na ju\u017c faktycznie osi\u0105gni\u0119ty stan, to ich jedno\u015b\u0107 jest wol\u0105 Jezusa, r\u00f3wnie\u017c jako \u015bwiadectwo dla wiary \u015bwiata (J 17, 21). W rozumieniu i prze\u017cywaniu wzajemnych wi\u0119zi przez prezbiter\u00f3w konieczna jest g\u0142\u0119boka <em>metanoia <\/em>i doro\u015bni\u0119cie do duchowo\u015bci komunii, gdzie wsp\u00f3lnota staje si\u0119 realistycznym idea\u0142em, cho\u0107 wcale nie idealn\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>90. <\/strong>Pierwsz\u0105 zmian\u0105 my\u015blenia jest pog\u0142\u0119bienie rozumienia, \u017ce jedno\u015b\u0107 prezbiter\u00f3w jest drog\u0105 konieczn\u0105. Skoro <em>unus christianus \u2013 nullus christianus <\/em>(jeden chrze\u015bcijanin to \u017caden chrze- \u015bcijanin), to tym bardziej tyczy si\u0119 to prezbitera. W charyzmacie ksi\u0119dza diecezjalnego nie ma zapisanego indywidualizmu, cho\u0107 ma on prawo cieszy\u0107 si\u0119 osobist\u0105 przestrzeni\u0105 wolno\u015bci: \u201eKa\u017cdy prezbiter potrzebuje nie tylko pomocy w formie pos\u0142ugi swoich wsp\u00f3\u0142braci, ale te\u017c potrzebuje ich samych jako wsp\u00f3\u0142braci. Dojrza\u0142e i g\u0142\u0119bokie przyja\u017anie kap\u0142a\u0144skie s\u0105 cennym \u017ar\u00f3d\u0142em pokoju oraz rado\u015bci w wype\u0142nianiu pos\u0142ugi, oparciem w trudno\u015bciach i pomoc\u0105 we wzrastaniu w mi\u0142o\u015bci pasterskiej\u201d (ANUD 15). Drug\u0105 zmian\u0105 my\u015blenia jest zdanie sobie sprawy, \u017ce komunia prezbiterium to najpierw osobista odpowiedzialno\u015b\u0107 ka\u017cdego ksi\u0119dza. Ka\u017cdy winien przej\u015b\u0107 z pozycji \u201ekonsumenta\u201d wsp\u00f3lnoty na pozycj\u0119 jej budowniczego, nie poddaj\u0105c si\u0119 rezygnacji.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>91. <\/strong>Duchowo\u015b\u0107 komunii ma r\u00f3\u017cne kon- kretne wymiary. Najpierw jest to \u201ezachowanie komunii hierarchicznej, a wi\u0119c jedno\u015bci z Ojcem \u015awi\u0119tym biskupem, a przez niego z kolegium biskup\u00f3w i prezbiterium Ko\u015bcio\u0142a lokalnego\u201d (ANUD 15, RISP 353). Oznacza to tak\u017ce zakorzenienie pracy duszpasterskiej ka\u017cdej parafii w tym, czym \u017cyje ca\u0142y Ko\u015bci\u00f3\u0142 lokalny i biskup. To r\u00f3wnie\u017c troska proboszcza i wikarego o \u201ebycie ze wsp\u00f3lnot\u0105 i we wsp\u00f3lnocie po- przez rezydencj\u0119 w parafii\u201d (ANUD 15). Wiele jest dr\u00f3g kap\u0142a\u0144skiej komunii: spotkania rocznik\u00f3w czy kap\u0142an\u00f3w jednej parafii b\u0105d\u017a dekanatu; troska proboszcz\u00f3w i wikariuszy o wsp\u00f3lnot\u0119 domu i sto\u0142u; stowarzyszenia prezbiter\u00f3w; szacunek wobec ksi\u0119\u017cy emeryt\u00f3w i rencist\u00f3w, wspomaganie ich i utrzymywanie z nimi wi\u0119zi; bycie przy kap\u0142anach chorych; troska o dobre imi\u0119 prezbiterium; kap\u0142a\u0144ska sprawiedliwo\u015b\u0107 przez eliminowanie zbyt wielkich dysproporcji w wynagradzaniu za t\u0119 sam\u0105 prac\u0119 duszpa- stersk\u0105; spotkania i pomoc duszpasterska przy okazji rekolekcji czy misji; pomoc udzielana misjonarzom; wsp\u00f3lne prze\u017cywanie wizytacji pasterskich i odpust\u00f3w; wzajemne odwiedziny z okazji imienin i jubileuszy; liczny i powa\u017cny udzia\u0142 w pogrzebach kap\u0142a\u0144skich; odprawianie Mszy \u015awi\u0119tych w intencji zmar\u0142ych braci; cierpliwe s\u0142uchanie; odpowiednie dzia\u0142anie wspieraj\u0105ce; napomnienia braterskie; szczera go\u015bcinno\u015b\u0107 (RFIS 82\u201388, RISP 352, ANUD 15).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Czysto\u015b\u0107 i celibat<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>92. <\/strong>Jedn\u0105 z kluczowych sfer \u017cycia prezbitera, gdzie szczeg\u00f3lnie wa\u017cna jest formacja sta\u0142a, stanowi seksualno\u015b\u0107 w jej ca\u0142o\u015bciowym wymiarze, zatem nie tylko samego cia\u0142a, ale tak\u017ce my\u015bli, uczu\u0107, pragnie\u0144, prze\u017cywania relacji i samotno\u015bci, realizacji powo\u0142ania do mi\u0142o\u015bci. Ju\u017c na mocy sakramentu chrztu prezbiter wezwany jest do czysto\u015bci, czyli do prze\u017cywania swej seksualno\u015bci w zgodzie z chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 wiar\u0105 i rozpoznawanym powo\u0142aniem. Prezbiter przyjmuje, prze\u017cywa i rozumie swoj\u0105 seksualno\u015b\u0107 jako integralny element swego bycia m\u0119\u017cczyzn\u0105 powo\u0142anym przez Jezusa do szczeg\u00f3lnej drogi mi\u0142o\u015bci \u2013 \u201ebez\u017cenno\u015bci dla Kr\u00f3lestwa\u201d (Mt 19, 12). \u015alubowanie celibatu jest dobrowolnym i wielkodusznym zobowi\u0105zaniem. Prezbiter winien zachowa\u0107 nieska\u017con\u0105 pami\u0119\u0107, \u017ce bez\u017cenno\u015bci powiedzia\u0142 osobiste \u201eChc\u0119\u201d i t\u0119 wol\u0119 nieustannie w sobie odnawia\u0107. Dzi\u0119ki celibatowi prezbiter mo\u017ce bardziej \u201e\u017cy\u0107 dla\u201d \u2013 dla Chrystusa, dla Ko\u015bcio\u0142a i dla Kr\u00f3lestwa, i to w zdrowej, pogodnej r\u00f3wnowadze mi\u0119dzy duchowo\u015bci\u0105 a cielesno\u015bci\u0105 (O\u017b 33).<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>93. <\/strong>Aby owocnie i harmonijnie prze\u017cywa\u0107 czysto\u015b\u0107 i celibat, konieczna jest sta\u0142a, kompleksowa troska o ludzk\u0105 i duchow\u0105 jako\u015b\u0107 \u017cycia. Pierwsz\u0105 spraw\u0105 jest wiara i mi\u0142o\u015b\u0107 do Jezusa oraz Jego Cia\u0142a, Ko\u015bcio\u0142a. Dla \u017cadnego prezbitera nie maj\u0105 znaczenia zewn\u0119trzne racje, jakimi \u015bwiat usi\u0142uje wyt\u0142umaczy\u0107 spraw\u0119 celi- batu (kwestie finansowania b\u0105d\u017a przenoszenia ksi\u0119\u017cy itd.). Ofiar\u0119, jak\u0105 ponosi celibatariusz, mo\u017ce zrodzi\u0107, o\u017cywi\u0107 i wyt\u0142umaczy\u0107 tylko wyb\u00f3r Jezusa i wyb\u00f3r Jezusowy. W trosce o celibat istotne jest wi\u0119c piel\u0119gnowanie jego w\u0142a\u015bciwej motywacji i rozumienia celibatu jako drogi mi\u0142o\u015bci, nie za\u015b ucieczki od mi\u0142o\u015bci. Dla rytmu \u017cycia ksi\u0119dza oznacza to intymn\u0105 wi\u0119\u017a z Bogiem, osobist\u0105 modlitw\u0119, regularn\u0105 spowied\u017a i kierownictwo duchowe, serdeczn\u0105 wi\u0119\u017a z Maryj\u0105. R\u00f3wnocze\u015bnie prezbiter nie mo\u017ce zaniedba\u0107 \u201epolifonii \u017cycia\u201d, czyli zintegrowania duchowo\u015bci z cz\u0142owiecze\u0144stwem. Oznacza to kszta\u0142towanie \u015bwiata czystych, serdecznych relacji mi\u0119dzy- ludzkich, w znajomo\u015bci i dobrym prze\u017cywaniu swych uczu\u0107, aby w jego \u017cyciu nie spe\u0142ni\u0142y si\u0119 pora\u017caj\u0105ce s\u0142owa: \u201ePoniewa\u017c nie maj\u0105 si\u0142y przynale\u017ce\u0107 do natury, wierz\u0105, \u017ce nale\u017c\u0105 do \u0142aski. [&#8230;] Poniewa\u017c nie maj\u0105 odwagi nale\u017ce\u0107 do \u015bwiata, wierz\u0105, \u017ce nale\u017c\u0105 do Boga. [&#8230;] Poniewa\u017c nie s\u0105 cz\u0142owieka, wierz\u0105, \u017ce s\u0105 Boga. Poniewa\u017c nie kochaj\u0105 nikogo, s\u0105dz\u0105, \u017ce kochaj\u0105 Boga\u201d (Char- les P\u00e9guy, <em>Nota conjuncta<\/em>). Relacje winny by\u0107 roztropne i przejrzyste, prze\u017cywane wedle kryterium zachowania swej to\u017csamo\u015bci; cenne s\u0105 przyja\u017anie kap\u0142a\u0144skie oraz relacje z ca\u0142ymi rodzinami; elementem formacji jest kszta\u0142towanie w sobie ewangelicznego obrazu kobiety, a tak\u017ce postawy duchowego ojcostwa. Odpowiedzialne \u017cycie relacjami oznacza w uzasadnionych przypadkach odci\u0119cie si\u0119, gdy w prezbiterze zaczynaj\u0105 \u017cy\u0107 nieuporz\u0105dkowane pragnienia. Troska o celibat wi\u0105\u017ce si\u0119 tak\u017ce z umi\u0142owaniem samotno\u015bci, a w chwilach trudnych jej owocne wytrzymanie, na wz\u00f3r samotno\u015bci Jezusa. Warunkiem tego jest znowu ewangelijna mi\u0142o\u015b\u0107 samego siebie, zupe\u0142nie obca ka\u017cdej formie \u201eklerykalnego narcyzmu\u201d. Nami\u0119tno\u015bci, ujawniaj\u0105ce si\u0119 w chwilach pokus, wymagaj\u0105 cierpliwego nawr\u00f3cenia i zintegrowania wok\u00f3\u0142 Jezusa i Jego krzy\u017ca. Nie spos\u00f3b tego uczyni\u0107 bez postawy wdzi\u0119czno\u015bci za dar seksualno\u015bci, co pozwala wykorzysta\u0107 jej dan\u0105 przez Boga energi\u0119 dla mi\u0142o\u015bci Jezusa, Ko\u015bcio\u0142a i Kr\u00f3lestwa. Troski wymaga dojrza\u0142a m\u0119ska to\u017csamo\u015b\u0107 i jej kszta\u0142towanie na wz\u00f3r serca Jezusa. W wychowaniu do nios\u0105cego b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwo celibatu istotne jest zaanga\u017cowanie w sw\u0105 misj\u0119, a tak\u017ce umiar i asceza, duch ofiary i gotowo\u015b\u0107 wyrzeczenia, szukanie pi\u0119kna i porz\u0105dku, higiena zmys\u0142\u00f3w, pami\u0119ci i wyobra\u017ani, roztropno\u015b\u0107 wobec medi\u00f3w, uporz\u0105dkowanie swego czasu i przestrzeni, aktywno\u015b\u0107 fizyczna, tw\u00f3rcze i kreatywne \u017cycie (ANUD 13)<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong><sub>Ub\u00f3stwo\u00a0<\/sub><\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>94. <\/strong>Ub\u00f3stwo prezbitera jest uto\u017csamieniem si\u0119 z ubogim Jezusem, z w\u0142asnego wyboru ogo\u0142oconym (Flp 2, 6-8), kt\u00f3ry w swej bezdomno\u015bci nie mia\u0142 gdzie g\u0142owy oprze\u0107 (\u0141k 9, 58), ale dzi\u0119ki temu m\u00f3g\u0142 znale\u017a\u0107 stokro\u0107 wi\u0119cej \u2013 oparcie i pomoc w niepor\u00f3wnanie wi\u0119kszej liczbie dom\u00f3w (Mt 19, 29). Jest to jedno z najwyra\u017aniejszych \u015bwiadectw, jakie prezbiter mo\u017ce da\u0107 o zaufaniu Bo\u017cej Opatrzno\u015bci, blisko\u015bci z Jezusem, \u201eskarbie w niebie\u201d (Mk 10, 21), o pierwsze\u0144stwie \u201eby\u0107\u201d nad \u201emie\u0107\u201d (a je\u015bli \u201emie\u0107\u201d, to \u201emie\u0107 dla drugich\u201d) i \u017cycia duchowego przed wszystkimi innymi zaj\u0119ciami. Ub\u00f3stwo chroni i podtrzymuje wewn\u0119trz- n\u0105 wolno\u015b\u0107 ksi\u0119dza, stawia go tak\u017ce wewn\u0105trz rzeczywisto\u015bci ludzkiego \u017cycia jako szukaj\u0105cego sprawiedliwo\u015bci (ANUD 13). Ka\u017cda klerykalna \u201eLaodycea\u201d (Ap 3, 17-18) winna znikn\u0105\u0107 z \u017cycia uczni\u00f3w Jezusa.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>95. <\/strong>Dla regu\u0142y \u017cycia oznacza to konkretne postawy: \u201eod pogoni za pieni\u0105dzem, od wszelkiej chciwo\u015bci, od z\u0142ego u\u017cywania maj\u0105tku ko\u015bcielnego \u2013 wybaw nas, Jezu\u201d (<em>Litania do Chrystusa Kap\u0142ana i \u017bertwy<\/em>). Podstawowym zadaniem jest uczciwo\u015b\u0107 i przejrzysto\u015b\u0107 w zarz\u0105dzaniu dobrami wsp\u00f3lnoty: \u201eKsi\u0105dz nie powinien ich zatem traktowa\u0107, jakby by\u0142y jego maj\u0105tkiem, ale jako rzecz, z kt\u00f3rej musi zda\u0107 spraw\u0119 przed Bogiem i bra\u0107mi, co wyra\u017ca si\u0119 m.in. w jednoznacznym oddzielaniu dochod\u00f3w w\u0142asnych od dochod\u00f3w parafialnych, skrupulatnym przekazywaniu p\u0142atno\u015bci i sk\u0142adek przeznaczonych na okre\u015blone cele; w umiej\u0119tno\u015bci rzetelnej wsp\u00f3\u0142pracy z parafialn\u0105 rad\u0105 ekonomiczn\u0105; w sk\u0142adaniu corocznych sprawozda\u0144 gospodarczych wobec ca\u0142ej wsp\u00f3lnoty\u201d (ANUD 13). Ub\u00f3stwo oznacza prowadzenie \u017cycia prostego, pe\u0142nego umiaru i szlachetnej prostoty, w wystrzeganiu si\u0119 pr\u00f3\u017cno\u015bci, wyszukania i luksusu. Oznacza to \u201estyl \u017cycia bliski raczej ubo\u017cszej rodziny\u201d, by nie budowa\u0107 obco\u015bci wobec \u017cycia ludu (Jan Pawe\u0142 II, 11 czerwca 1987). Dziesi\u0119cina powinna by\u0107 punktem wyj\u015bcia w regularnym, zgodnym z rytmami formacji dzieleniu si\u0119 z osobami w potrzebie i wspieraniu dobrych dzie\u0142, szczeg\u00f3lnie prowadzonych przez Archidiecezj\u0119. W swoim testamencie prezbiter winien pami\u0119ta\u0107 o lokalnym Ko\u015bciele, z kt\u00f3rego ofiarno\u015bci \u017cy\u0142. Pozostanie w sp\u00f3jno\u015bci\u00a0ze swym kap\u0142a\u0144skim powo\u0142aniem, przekazuj\u0105c odpowiednio du\u017c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 maj\u0105tku swej ducho- wej rodzinie, kt\u00f3r\u0105 tworzy Archidiecezja.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Pos\u0142usze\u0144stwo\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>96. <\/strong>Pos\u0142usze\u0144stwo by\u0142o najbardziej wewn\u0119trzn\u0105 tajemnic\u0105 \u017cycia Jezusa Chrystusa, prawdziwego Boga i prawdziwego Cz\u0142owieka. Szczeg\u00f3lnie wida\u0107 je w scenie Jego agonii w Ogrodzie Oliwnym: \u201eAbba, Ojcze, dla Ciebie wszystko jest mo\u017cliwe, zabierz ten kielich ode Mnie! Lecz nie to, co Ja chc\u0119, ale to, co Ty [niech si\u0119 stanie]!\u201d (Mk 14, 36). Jak\u017ce zatem pos\u0142usze\u0144stwo ma nie by\u0107 tajemnic\u0105 serca prezbitera?! Pos\u0142usze\u0144stwo prezbitera wynika wi\u0119c \u201ez ws\u0142uchiwania si\u0119 w s\u0142owo Bo\u017ce, w kt\u00f3rym co dzie\u0144 odczytujemy wol\u0119 Bo\u017c\u0105; zakorzenia si\u0119 w mi\u0142o\u015bci do Ko\u015bcio\u0142a; wyra\u017ca si\u0119 w woli s\u0142u\u017cenia mu w jego strukturze hierarchicznej; urzeczywistnia si\u0119 w przynale\u017cno\u015bci do jedynego prezbiterium, a tak\u017ce w dzia\u0142aniu duszpasterskim w nim i z nim\u201d (ANUD 13). \u0141\u0105czy si\u0119 z postaw\u0105 czci, nie za\u015b niewolniczego uni\u017cenia. Jest lekarstwem na siej\u0105c\u0105 spustoszenie pokus\u0119 w\u0142adzy.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>97. <\/strong>Pos\u0142usze\u0144stwo prezbitera ma konkret- ny kszta\u0142t: wierno\u015b\u0107 wobec Objawienia (Pisma, Tradycji i Magisterium) w osobistym \u017cyciu oraz w pos\u0142udze; uszanowanie norm liturgicznych; przyjmowanie w duchu wiary tego, co nakazuje lub poleca papie\u017c, biskup oraz inni prze\u0142o\u017ceni, a co tak\u017ce stanowi o skuteczno\u015bci sprawowania sakrament\u00f3w i g\u0142oszeniu S\u0142owa; gotowo\u015b\u0107 do dzielenia z biskupem troski o Ko\u015bci\u00f3\u0142 lokalny; przyjmowanie zada\u0144 po ludzku ma\u0142o znacz\u0105cych b\u0105d\u017a trudnych; ch\u0119tne uczestnictwo w diecezjalnych dzia\u0142aniach duszpasterskich; wolno\u015b\u0107 od w\u0142asnych upodoba\u0144 lub punkt\u00f3w widzenia; stwarzanie wsp\u00f3\u0142braciom takich warunk\u00f3w, by mogli rozwija\u0107 swoje talenty i zdolno\u015bci w atmosferze wolnej od zazdro\u015bci czy pr\u00f3\u017cnej rywalizacji; noszenie stroju duchownego (ANUD 13). Kap\u0142a\u0144ska dyspozycyjno\u015b\u0107 i pos\u0142usze\u0144stwo realizuj\u0105 si\u0119 w gotowo\u015bci do podejmowania nowych wyzwa\u0144 zlecanych przez biskupa. Je\u015bli prezbiter ufa, \u017ce to B\u00f3g prowadzi go przez \u017cycie, nie poddaje si\u0119 obawom przed zmian\u0105 parafii, nowymi zadaniami, p\u00f3j\u015bciem w nieznane, w kt\u00f3re posy\u0142a Ko\u015bci\u00f3\u0142. Piotr da\u0142 si\u0119 poprowadzi\u0107 tam, dok\u0105d nie chcia\u0142 (J 19, 18), zatem charyzmatem ka\u017cdego prezbitera jest wychodzenie poza w\u0142asne schematy, a nie kurczowe trzymanie si\u0119 wygodnej posady. W \u017cyciu ksi\u0119dza nie chodzi o odci\u015bni\u0119cie swego kszta\u0142tu w ulubionej kanapie, lecz pozostawienie swego \u015bladu w historii (por. Franciszek, 30 lipca 2016).\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Wolny czas, odpoczynek, harmonia i higiena \u017cycia\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>98. <\/strong>Sam Jezus poleci\u0142 swym uczniom zadba\u0107 o wypoczynek: \u201eP\u00f3jd\u017acie wy sami osob- no na miejsce pustynne i wypocznijcie nieco!\u201d (Mk 6, 31). Prezbiter winien opanowa\u0107 sztuk\u0119 harmonijnego odpoczynku, w zgodzie z w\u0142asnym powo\u0142aniem, a tak\u017ce sztuk\u0119 prze\u017cywania czasu wolnego, kt\u00f3ry pozwoli mu z nowymi si\u0142ami wr\u00f3ci\u0107 do s\u0142u\u017cby Ludowi \u2013 a nie jeszcze bardziej fizycznie um\u0119czonym i duchowo rozbitym. Wa\u017cna jest zatem integralna higiena \u017cycia, ca\u0142o\u015bciowa troska o w\u0142asn\u0105 kondycj\u0119, uszanowanie daru w\u0142asnego cz\u0142owiecze\u0144stwa.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>MODLITWA KAP\u0141AN\u00d3W <\/strong><strong>(\u015bw. Pawe\u0142 VI)\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p>O Panie, daj nam, s\u0142ugom Twoim, serce otwarte na ca\u0142\u0105 drog\u0119 naszej formacji, \u015bwiadome wielkiej nowo\u015bci, kt\u00f3ra zrodzi\u0142a si\u0119 w naszym \u017cyciu i wyry\u0142a w naszej duszy. O Panie, daj nam serce, kt\u00f3re b\u0119dzie zdolne do tych wszystkich nowych porusze\u0144, jakich wymagasz od tych, kt\u00f3rych wybra\u0142e\u015b na s\u0142ugi Twego Cia\u0142a Eucharystycznego i Twego Cia\u0142a Mistycznego \u2013 Ko\u015bcio\u0142a. O Panie, daj nam serce czyste, zdol- ne kocha\u0107 tylko Ciebie z ca\u0142\u0105 pe\u0142ni\u0105, rado\u015bci\u0105 i g\u0142\u0119bi\u0105, jak\u0105 tylko Ty mo\u017cesz da\u0107, gdy stajesz si\u0119 jedynym, ca\u0142kowitym przedmiotem mi\u0142o\u015bci ludzkiego serca; serce czyste, kt\u00f3re nie zna z\u0142a, chyba tylko po to, by je rozpozna\u0107, zwalcza\u0107 i unika\u0107; serce czyste jak u dziecka, zdolne do zachwytu i boja\u017ani. O Panie, daj nam serce wielkie, otwarte na Twoje zamys\u0142y i zamkni\u0119te na wszelkie ma\u0142ostkowe ambicje, na ka\u017cd\u0105 n\u0119dzn\u0105 ludzk\u0105 zawi\u015b\u0107; serce wielkie, zdolne r\u00f3wna\u0107 si\u0119 z Twoim i zdolne pomie\u015bci\u0107 w sobie rozleg\u0142e przestrzenie Ko\u015bcio\u0142a i \u015bwiata, zdolne do kochania wszystkich, s\u0142u\u017cenia wszystkim, or\u0119dowania za wszystkimi. Daj nam tak\u017ce, o Panie, serce mocne, ch\u0119tne i gotowe przeciwstawi\u0107 si\u0119 ka\u017cdej trudno\u015bci, ka\u017cdej pokusie, ka\u017cdej s\u0142abo\u015bci, ka\u017cdemu znudzeniu, ka\u017cdemu zm\u0119czeniu, serce potrafi\u0105ce wytrwale, cierpliwie i bohatersko s\u0142u\u017cy\u0107 Tajemnicy, jak\u0105 Ty powierzasz tym synom Twoim, kt\u00f3rych uto\u017csami\u0142e\u015b ze Sob\u0105. O Panie, daj nam serce prawdziwie zdolne do mi\u0142o\u015bci, to znaczy do rozumienia, przyjmowania, s\u0142u\u017cenia, ofiarowania siebie i bycia szcz\u0119\u015bliwym w pulsie Twych my\u015bli i uczu\u0107. Amen.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>ANEKS\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p><strong>Niekt\u00f3re spotkania w ramach formacji ci\u0105g\u0142ej\u00a0<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p>Przypominamy wymienione w tek\u015bcie niekt\u00f3re wydarzenia, do udzia\u0142u w kt\u00f3rych zobowi\u0105zany jest prezbiter Archidiecezji Wroc\u0142awskiej:\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p>\u2013 doroczne rekolekcje, \u2013 archidiecezjalny dzie\u0144 skupienia w pierwsz\u0105 sobot\u0119 Wielkiego Postu, \u2013 Msza Krzy\u017cma, \u2013 dekanalne dni skupienia w Adwencie\u00a0i Wielkim Po\u015bcie, \u2013 spotkania w ramach danych rocznik\u00f3w\u00a0<br \/>\u015bwi\u0119ce\u0144, \u2013 rejonowe konferencje pastoralne.\u00a0<\/p>\r\n\r\n<p><a href=\"https:\/\/followerde.com\/youtube-abonnenten-kaufen\/\" rel=\"sponsored\">youtube abonnenten kaufen<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8222;Regu\u0142a \u017cycia&#8221; to opis drogi formacji sta\u0142ej prezbitera. To obraz jego to\u017csamo\u015bci: wyboru Jezusowego i wyboru Jezusa, to Jezus wybra\u0142 jego, on za\u015b wybra\u0142 Jezusa. To obraz jego charyzmatu: mi\u0142o\u015bci do S\u0142owa, Sakramentu i Ludu. To tak\u017ce konkretne elementy codziennego rytmu \u017cycia. Ostateczny tekst jest owocem wielomiesi\u0119cznej pracy biskup\u00f3w i prezbiter\u00f3w naszej diecezji. Ka\u017cdy z ksi\u0119\u017cy drog\u0105 mailow\u0105 i podczas [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1918,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/formacja.archidiecezja.wroc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/96"}],"collection":[{"href":"http:\/\/formacja.archidiecezja.wroc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/formacja.archidiecezja.wroc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/formacja.archidiecezja.wroc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/formacja.archidiecezja.wroc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=96"}],"version-history":[{"count":13,"href":"http:\/\/formacja.archidiecezja.wroc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/96\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1919,"href":"http:\/\/formacja.archidiecezja.wroc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/96\/revisions\/1919"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/formacja.archidiecezja.wroc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1918"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/formacja.archidiecezja.wroc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=96"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}